23-10-2026, 21:35
Cəlal Zəngi
filologiya üzrə fəlsəfə doktoru, dosent
TƏHSİL TARİXİMİZİN
SÖNMƏYƏN
ÇIRAQLARI
Qərbi Azərbaycanın təhsil tarixi xalqımızın milli şüurunun, mədəniyyətinin inkişafında və formalaşmasında böyük rol oynamış şəxsiyyətlərlə zəngindir. Onlar cəhalətə qarşı mübarizədə, milli oyanışda və bütöv bir nəslin yetişməsində alışıb yanan, sönməyən çıraqlar olmuşlar. Bu şəxsiyyətlər hər cür təqibə, maddi-mənəvi çətinliklərə baxmayaraq, xalqın gələcəyini təhsildə görmüşlər. Ömürlərini xalqın ömrünə qatmış bu böyük maarifpərvər və pedaqoqların örnək həyatını, zəngin irsini öyrənib onu gələcək nəsillərə ötürmək özü də bir milli qeyrət və təəssübkeşlik tələb edir. Bunu bacarmaq da hər kəsin işi deyil. Məhz cəfakeşlərin, min bir əziyyətə qatlaşmağı bacaran kəslərin işidir. Bu mənada, xalqımızın fəxri ziyalılarından olan, görkəmli alim, tibb elmləri doktoru, professor Eldar Abbasovun ideya müəllifliyi və redaktorluğu ilə nəşr edilmiş “Sönməyən çıraqlar: Qafan müəllimləri” adlı kitab maraqlı və təqdir olunası zəhmətin nəticəsidir. Burada Qafanda milli maarifçilik mühiti ilə bağlı olan fədakar pedaqoqların barəsində yığcam məlumat verilir və onların kimliyi oxucuya təqdim olunur. Əslində, belə bir üslubda kitab ilk işlərdən biridir.
“Sönməyən çıraqlar: Qafan müəllimləri” kitabı təhsil tariximiz üçün çox dəyərli bir töhfədir. Bu toplu həm də Qərbi Azərbaycanda milli təhsil tariximizin öyrənilməsi baxımından ən gərəkli mənbə, qaynaq rolunu oynayır. Burada toplanmış materiallar Qafanda milli təhsil tariximizlə bağlı möhürdür, silinməyən, itməyən abidədir. Bəli, onlar tariximizin yaddaşına elə bir imza atmışlar ki, bu silinməz imzanı hər bir gələcək nəsil zirvələrə daşımağa məhkumdur.
21-10-2026, 15:30
20 oktyabr —
Səttarxanın doğum
günü:
Məşrutə hərəkatının Milli Sərkərdəsi və xalqın istibdada qarşı mübarizəsinin rəmzi
İran Məşrutə hərəkatının qəhrəmanı Səttarxanın doğum günü münasibətilə
İran xalqının azadlıq, ədalət və istibdaddan qurtuluş uğrunda mübarizə tarixi xalqın yaddaşında öz dövrünün hüdudlarını aşaraq dəyişiklik iradəsinin rəmzinə çevrilmiş şəxsiyyətlərin adlarını yaşadır. Məşrutə hərəkatının Milli Sərkərdəsi Səttarxan belə görkəmli şəxsiyyətlərdən biridir. Azərbaycanın yetirdiyi bu mübariz insan istibdad və təqiblər dövründə Təbriz xalqının yanında dayanaraq Məhəmmədəli şah Qacarın özbaşınalığına qarşı müqavimətin ən mühüm rəmzlərindən birinə çevrilmişdir.
Təbrizdən azadlıq səngərlərinə
Səttarxan 1866–1867-ci illərdə Azərbaycanın Qaradağ bölgəsində dünyaya gəlmişdir. Onun həyatı İran cəmiyyətinin despotik idarəçilik, geridə qalmış ictimai münasibətlər, sarayın və hakimiyyət sahiblərinin geniş imtiyazları altında yaşadığı bir dövrə təsadüf edirdi. Əhalinin böyük bir hissəsi ölkənin siyasi taleyinin müəyyənləşdirilməsində iştirak etmək hüququndan məhrum idi. Azadlıq, qanunun aliliyi və şahın özbaşına hakimiyyətinin məhdudlaşdırılması tələbləri mütərəqqi qüvvələrin əsas tələblərindən birinə çevrilmişdi.
1906-cı ildə Məşrutə fərmanının verilməsi və Milli Məclisin yaradılması ilə nəticələnən Məşrutə inqilabı müxtəlif ictimai qüvvələrin mübarizəsinin nəticəsi idi. Bu mübarizədə tacirlər və sənətkarlarla yanaşı, ziyalılar, məşrutə tərəfdarı olan ruhanilər və sadə insanlar da iştirak edirdilər. Lakin məşrutə quruluşunun elan edilməsi mübarizənin başa çatması demək deyildi. Məhəmmədəli şah 1908-ci ildə Milli Məclisi top atəşinə tutduraraq hərbi gücə arxalanmaqla istibdad rejimini yenidən bərpa etməyə çalışdı.
Bu taleyüklü mərhələdə Təbriz istibdada qarşı müqavimətin ən mühüm mərkəzlərindən birinə çevrildi. Səttarxan və onun silahdaşları müqavimətin ön sıralarında dayanaraq məşrutənin müdafiəsini inqilabın qazanclarını qorumaq uğrunda mübarizəyə çevirdilər.
Təbriz — Kiçik istibdada qarşı müqavimət qalası
Tarixə «Kiçik istibdad» dövrü kimi düşmüş mərhələdə şah qoşunları Təbriz şəhərini mühasirəyə aldılar. Əhali ərzaq çatışmazlığı, ağır yaşayış şəraiti və hərbi təzyiqlərlə üzləşdi. Buna baxmayaraq, müqavimət davam etdi. Səttarxan Bağırxanla birlikdə məşrutə müdafiəçilərinin təşkilatlanmasında və mübarizəyə rəhbərlik edilməsində mühüm rol oynadı. Bağırxan da sonralar «Milli Sərkərdə» kimi tanınmışdır.
Səttarxanın tarixi əhəmiyyəti yalnız şəxsi cəsarəti və hərbi məharəti ilə məhdudlaşmır. Təbriz müqaviməti göstərdi ki, məşrutə tələbi təkcə siyasi elitanın istəyi deyil, xalqın iştirakı və fədakarlığına söykənən güclü ictimai hərəkatın məqsədinə də çevrilə bilər. Siyasi hakimiyyətin müəyyən dairələrinin istibdadı bərpa etməyə çalışdığı bir şəraitdə Təbriz xalqının əzmkarlığı Milli Məclisin süqutunun Məşrutə hərəkatının sonu ilə nəticələnməsinə imkan vermədi.
Ağır itkilərə və əzablara baxmayaraq, bu müqavimət inqilabın alovunun sönməməsinə kömək etdi. İranın digər bölgələrindəki mübarizələrlə birləşən müqavimət 1909-cu ildə Tehranın tutulmasına və Məhəmmədəli şahın hakimiyyətdən uzaqlaşdırılmasına zəmin yaratdı.
Milli Sərkərdə — hərbi qəhrəmanlıqdan daha böyük bir şəxsiyyət
Səttarxana verilmiş «Milli Sərkərdə» adı onun məşrutənin müdafiəsində tutduğu tarixi mövqeyi əks etdirir. O, nə şah idi, nə də mövcud hakimiyyət quruluşunun yetirdiyi yüksək vəzifəli məmur. Onun nüfuzu mübarizə meydanında göstərdiyi fədakarlıqdan və özbaşınalığa son qoymaq, qanunun aliliyini bərqərar etmək üçün ayağa qalxmış xalqla sıx bağlılığından qaynaqlanırdı.
Bununla belə, Məşrutə hərəkatı başlanğıcdan etibarən vahid və yekcins bir hərəkat olmayıb. Hərəkatda iştirak edən qüvvələr ictimai maraqlarına, siyasi baxışlarına və gələcəyə dair təsəvvürlərinə görə ciddi fikir ayrılıqlarına malik idilər. Bəzi qüvvələr üçün məşrutə şahın hakimiyyətini məhdudlaşdırmaq və qanuni institutlar yaratmaq demək idi. Cəmiyyətin digər təbəqələri üçün isə bu mübarizə ədalət, təhlükəsizlik, zülmün azaldılması və ölkənin taleyinin müəyyənləşdirilməsində iştirak kimi daha geniş məqsədləri ifadə edirdi.
Bu səbəbdən Səttarxanın tarixi rolunu qiymətləndirərkən onun həyatını və mübarizəsini Məşrutə inqilabının mürəkkəb şəraiti daxilində nəzərdən keçirmək lazımdır. Onun böyüklüyü həlledici məqamda istibdadın yenidən bərqərar olmasına qarşı dayanmasında və xalqın mübarizə ilə əldə etdiyi nailiyyətlərin asanlıqla məhv edilməsinə imkan verməməsində idi.
Milli Sərkərdənin acı taleyi
Məşrutənin qələbəsi Səttarxanın qarşılaşdığı çətinliklərə son qoymadı. Tehranın tutulmasından sonra məşrutə tərəfdarı olan qüvvələr arasındakı ziddiyyətlər və hökumətin hakimiyyəti mərkəzləşdirmək cəhdləri yeni siyasi vəziyyət yaratdı. 1910-cu ildə hökumət mücahidlərdən silahlarını təhvil verməyi tələb etdi. Həmin vaxt Tehranda olan Səttarxan Ətabək parkında baş verən hadisələr zamanı hökumət qüvvələri ilə qarşı-qarşıya gəldi və silahlı toqquşma nəticəsində ayağından yaralandı.
Bu yara ömrünün sonunadək onun səhhətində ciddi problemlərə səbəb oldu. Səttarxan 1914-cü ildə Tehranda vəfat etdi və Rey şəhərində yerləşən Bağ-e Tuti qəbiristanlığında dəfn olundu.
Onun taleyi, bir çox xalq inqilabının iştirakçısının taleyi kimi, tarixi bir ziddiyyəti xatırladır: azadlıq və hakimiyyətin özbaşınalığını məhdudlaşdırmaq uğrunda canından keçən insanlar inqilabın qələbəsindən sonra yaranan siyasi quruluşda heç də həmişə layiq olduqları yeri tuta bilmirlər. İstibdad üzərində qələbə öz-özlüyündə azadlıq və ədalət uğrunda irəli sürülmüş bütün məqsədlərin həyata keçəcəyinə təminat vermir.
Səttarxanın xalqın tarixi yaddaşındakı irsi
Səttarxan keçmişin tarixi şəxsiyyətidir, lakin onun mübarizəsinin mənası yalnız keçmişlə məhdudlaşmır. Onun adı xatırladır ki, azadlığı yalnız hakimlərin fərmanı ilə əldə etmək və qorumaq mümkün deyil. Azadlıq ictimai şüur, xalqın fəal iştirakı, özbaşınalığa qarşı mübarizə və ümumi hüquqların ardıcıl müdafiəsini tələb edir.
Məşrutə inqilabı bütün məhdudiyyətlərinə, ziddiyyətlərinə və uğursuzluqlarına baxmayaraq, İranın siyasi tarixində dönüş nöqtəsi olmuşdur. Qanunun aliliyi, parlamentin yaradılması və şah hakimiyyətinin məhdudlaşdırılması tələbləri cəmiyyət qarşısında yeni üfüqlər açmışdır. Səttarxan bu tələbləri ən ağır şəraitdə şüar və siyasi tələb səviyyəsindən əməli müqavimət müstəvisinə daşıyan şəxsiyyətlərdən biri idi.
Azərbaycan xalqı üçün də Səttarxan azadlıq və insan ləyaqəti uğrunda mübarizənin tarixi irsinin ayrılmaz hissəsidir. Bu irsin dəyəri qəhrəmanları qüsursuz əfsanəvi obrazlara çevirməkdə deyil, tarixi şəraiti, xalqın fədakarlığını və ictimai mübarizələrin bu gün də əhəmiyyətini qoruyan dərslərini obyektiv dərk etməkdədir.
20 oktyabr — Məşrutə hərəkatının Milli Sərkərdəsi Səttarxanın doğum günü münasibətilə onun əziz xatirəsini ehtiramla yad edirik. O, istibdadın yenidən bərpa olunmağa çalışıldığı bir dövrdə Təbriz xalqının yanında dayanmış, adı azadlığın müdafiəsi və özbaşınalığa qarşı müqavimətlə əbədi bağlanmışdır.
Tarix göstərir ki, xalqın iştirakı olmadan heç bir ictimai nailiyyət davamlı ola bilməz. Azadlıq və ədalət istəyən cəmiyyətin iradəsini isə heç bir hakimiyyət əbədi olaraq susdura bilməz. Səttarxanın həyat və mübarizəsinin bəlkə də ən mühüm və yadda qalan dərsi məhz budur
20-10-2026, 15:10
Zəngilanın dirçəliş
və qayıdış dövrü
Azərbaycan tarixinin ən şanlı səhifəsi olan Vətən müharibəsi bizə təkcə torpaqlarımızı deyil, ləyaqətimizi, qürurumuzu qaytardı. Həmin qürurun ən parlaq ünvanlarından biri də Zəngilandır. 2020-ci il sentyabrın 27-də başlanan Zəfər yürüşü zamanı şərqdən, Cəbrayıl istiqamətindən düşmənə vurulan sarsıdıcı zərbələr nəticəsində Azərbaycan Ordusu 30-dan çox yaşayış məntəqəsini azad edərək Zəngilanın inzibati hüdudlarına çatdı. Oktyabrın 18-də rayonun tam azad edilməsi uğrunda genişmiqyaslı əməliyyata start verildi və cəmi iki gün sonra, oktyabrın 20-də Müzəffər Ali Baş Komandan, Prezident İlham Əliyev xalqa müraciətində Havalı, Zərnəli, Məmmədbəyli, Həkəri, Şərifan, Birinci Muğanlı kəndlərinin və Zəngilan şəhərinin işğaldan azad edildiyini elan etdi. Beləliklə, Zəngilan döyüşləri nəticəsində 1 şəhər, 4 qəsəbə və 49 kənd düşmən tapdağından xilas edildi və bununla da 132 kilometrlik Azərbaycan-İran dövlət sərhədi tam bərpa olundu. İşğalın bitməsindən dərhal sonra sərhəd boyunca zəruri istehkam və mühafizə işlərinə başlanıldı.
Qərbi zəngəzurlular Zəngilan şəhidliyində
Bu tarixi qələbənin əbədiləşdirilməsi üçün 2020-ci il noyabrın 26-da “Zəngilanın azad olunmasına görə” medalı təsis edildi və 6974 hərbi qulluqçumuz bu medalla təltif olundu. Prezidentin 31 iyul 2023-cü il tarixli Sərəncamı ilə isə 20 oktyabr tarixi Zəngilan şəhəri günü kimi rəsmiləşdirildi. Zəngilanın azad olunması Böyük Qayıdışın başlanğıcı oldu. Bu gün dövlətin ən böyük hədəfi həmin torpaqları yenidən həyatla doldurmaqdır. 2026-cı il 1 oktyabr tarixinə olan məlumata görə, Zəngilan şəhərində 84 ailə, yəni 339 nəfər, Ağalı kəndində 234 ailə, yəni 1017 nəfər, Məmmədbəyli kəndində isə 179 ailə, yəni 903 nəfər öz doğma ocağına qayıdıb. Köçürülən ailələr peşə və bacarıqlarına uyğun olaraq müxtəlif dövlət qurumlarında, tikinti şirkətlərində, tikiş fabrikində və digər sahələrdə işlə təmin edilirlər.Bu qayıdışın dünyaya nümunə olan simvolu isə Ağalı kəndidir. Ağalı təkcə Azərbaycanda deyil, dünyanın ən müasir kəndlərindən biri hesab olunur. Burada “ağıllı kənd” konsepsiyası tam şəkildə tətbiq edilib. Dayanıqlı inkişafın təmin olunması üçün sosial-iqtisadi xidmətlər ən yüksək texnologiyalarla qurulub. Kəndin enerji təminatı ekoloji cəhətdən tam təmizdir, Həkəri çayı üzərində 3 turbindən ibarət Arximed tipli su elektrik stansiyası və gücü 325 kilovat olan günəş panelləri quraşdırılıb. Evlərdə istilik xərclərini azaltmaq üçün kombinə edilmiş sistemlər, mətbəx sobası və yüksək səmərəli elektrod boilerlər var. Suyun isidilməsi üçün günəş kollektorlarından, çirkab suların təmizlənməsi üçün bioloji təmizləmə qurğularından istifadə olunur.
Kənddə GPON texnologiyası ilə yüksək sürətli internet, İP TV, video müşahidə kameraları, ağıllı işıq dirəkləri və avtomatik hava müşahidə stansiyaları var. Əhalinin rahatlığı üçün Tele-səhiyyə, E-təhsil və digər elektron xidmətlər, ASAN, DOST, məktəb, bağça, tibb məntəqəsi, kiçik və orta biznesə dəstək mərkəzləri fəaliyyət göstərir. Ümumi sahəsi 2 hektardan çox olan park salınıb. Bütün bunlar onu göstərir ki, Ağalı kəndi sadəcə yaşayış məntəqəsi deyil, gələcəyin kənd modelidir. Nazirlər Kabinetinin 30 oktyabr 2023-cü ildə təsdiq etdiyi Baş Plana əsasən şəhərin 2040-cı ilədək inkişafı üçün böyük vəsait ayrılıb. 2022-ci ildə təməli qoyulan 104 mənzilli ilk yaşayış kompleksinin açılışı 2026-cı ildə olub. Kompleksin ərazisi 2 hektardan artıqdır və burada 12 bina, o cümlədən 4 ədəd üçmərtəbəli 60 mənzilli və 8 ədəd ikimərtəbəli 44 mənzilli evlər tikilib.
Azad Zəngilanın qonaqları
Zəngilan Beynəlxalq Hava Limanı bu bölgənin inkişafı üçün mühüm faktora çevrilib. Zəngəzur dəhlizinin hava infrastrukturu ilə gücləndirilməsi baxımından hava limanı strateji əhəmiyyət daşıyır. Eyni zamanda Horadiz-Zəngilan-Ağbənd dəmir yolunun inşası da böyük strateji əhəmiyyətə malikdir. Bu yol azad edilmiş torpaqlara həm vətəndaşların qayıdışı, həm də yüklərin daşınması üçün tarixi imkan yaradır. Artıq yolun birinci mərhələsi üzrə böyük hissə tamamlanıb və Araz İqtisadi Zonası Sənaye Parkına yüklər daşınır. Horadiz-Cəbrayıl-Zəngilan-Ağbənd avtomobil yolunun uzunluğu 126,3 kilometrdir, illik buraxılış qabiliyyəti 15 milyon tondur və layihənin 2026-cı ilin ikinci yarısında yekunlaşdırılması nəzərdə tutulur. İşğal dövründə tövlə kimi istifadə olunan XIX əsrə aid Zəngilan şəhər məscidi Heydər Əliyev Fondu tərəfindən bərpa olunub. Bərpa-tikinti işləri çərçivəsində tarixi məscid konservasiya edilib və onun yanında düzbucaqlı planlı, iki minarəli yeni məscid inşa edilib. Yeni məsciddə 220 və 100 nəfərlik ibadət zalları yaradılıb. Rayonun gələcəyi üçün turizm və kənd təsərrüfatı da unudulmayıb. 2024-cü il mayın 18-də Ağalı kəndində, Həkəri çayı vasitəsilə yaradılmış süni gölün sahilində “Ağalı” hoteli açılıb. Zəngilan İstirahət Kompleksində 111 nömrəli hotelin təməli 2023-cü il mayın 4-də qoyulub. 2026-cı il mayın 10-da isə “Zəngilan City Park Hotel”in təməli qoyulub. Kənd təsərrüfatı sahəsində isə “Dost Aqropark” layihəsi həyata keçirilir. Azərbaycan və Türkiyə şirkətlərinin birgə layihəsi olan bu kompleks tam başa çatdıqda 500 nəfəri işlə təmin edəcək və 100 milyon dollar sərmayə qoyulacaq. Layihənin birinci mərhələsində 5200 kvadratmetr qapalı, 113 min kvadratmetr açıq tipli heyvandarlıq kompleksləri, sosial obyektlər, kafe, kinoteatr tikilib.
Beləliklə, Zəngilan bu gün sadəcə işğaldan azad edilmiş bir rayon deyil, Azərbaycan dövlətinin qüdrətinin, iradəsinin və gələcəyə olan inamının canlı rəmzidir. Burada hər daş, hər tikilən ev, hər qayıdan ailə 30 illik həsrətin sonu və Böyük Qayıdışın əbədi başlanğıcıdır.
Mahnur Hüseynova
Xırdalan şəhər 8 nömrəli tam orta ümumtəhsil məktəbinin direktoru
20-10-2026, 14:39
Sədaqətli dost,
dəyərli qələm sahibi
Zaman axıb gedir, aylar ayları, illər illəri əvəz edir. Lakin elə dostluqlar, elə insan münasibətləri var ki, illərin sınağından keçərək daha da möhkəmlənir, saflaşır və nəsillərə örnək olacaq bir mənəvi dəyərə çevrilir. Bu gün haqqında böyük qürur və ehtiramla söz açmaq istədiyim insan – ömrünün müdriklik çağını, 65 illik yubileyini qeyd edən əziz tələbə yoldaşım, dəyərli publisist və sadiq dostum Hüseyn Məmmədovdur (Hüseyn İsaoğlu). Bizim Hüseynlə ilk tanışlığımız ötən əsrin unudulmaz illərinə – hər ikimizin gənclik xəyalları ilə yaşayıb, ali təhsil almaq amalı ilə sənədlərimizi o zamankı Azərbaycan Pedaqoji İnstitutuna (APİ) təqdim etdiyimiz günə təsadüf edir. Mən Əzimzadə adına rəssamlıq texnikumunu bitirmişdim, Qubanın Afurca kəndində rəsm-rəsmxət müəllimi işləyirdim. Yaşca Hüseyndən 6-7 yaş böyük olsam da, içimdəki elm, təhsil eşqi məni paytaxta gətirmişdi. Sənəd növbəsində dayandığımız zaman gələcək dostumla həmsöhbət olduq. O, Gədəbəydən olduğunu, Bakıda zavodda fəhlə işlədiyini bildirdi.
Hüseyn bir neçə il idi ki, imtahan versə də, xarici dil səddini keçə bilmədiyi üçün qəbul ola bilmirdi. Mənim orta məktəbdə xarici dil keçmədiyimi öyrənəndə, mənə bu statusda olanların həmin imtahandan azad olduğunu bildirdi. Bu məlumat mənim üçün böyük bir sevinc və ümid oldu.İmtahan günləri həm həyəcanlı, həm də unudulmaz idi. Hüseynlə imtahanlara birgə gedir, auditoriyadan çıxanda bir-birimizi intizarla gözləyir, uğurlarımızı, sevinclərimizi uşaq səmimiyyəti ilə bölüşürdük. Nəhayət, hər ikimiz istədiyimizə nail olduq: APİ-nin filologiya fakültəsinə qəbul olunduq.
Beş illik tələbəlik həyatımız eyni qrupda, çiyin-çiyinə keçdi.Hüseynin qələmə, söz sənətinə olan bağlılığı elə tələbəlik illərindən özünü büruzə verirdi. O, hələ gənc yaşlarından fəal yaradıcılıqla məşğul olurdu. Onun imzası tez-tez "Azərbaycan gəncləri", "Bakı" və institutumuzun "Gənc müəllim" qəzetlərinin səhifələrində görünürdü. Yazdığı hər bir məqalədə gələcəyin böyük publisistinin ayaq səsləri duyulurdu. İnstitutu bitirdikdən sonra hərəmiz bir tərəfə dağılışsaq da, qəlblərimiz ayrılmadı, dostluğumuz eyni bağla davam etdi.Sonrakı illərdə mən Hüseyn müəllimin mətbuatda işıq üzü görən hər bir yazısını böyük həvəs və maraqla izləyirdim. Məktəbdə, müəllimlər otağında boş vaxt tapan kimi qəzetləri vərəqləyir, onun məqalələrini iş yoldaşlarıma fəxrlə göstərərək: "Bu dərin məzmunlu yazının müəllifi mənim tələbə yoldaşımdır!" – deyirdim. Bu, sadəcə bir dostun uğuruna sevinmək deyil, həm də onun istedadına olan sonsuz ehtiramın ifadəsi idi.
Bizim dostluğumuz təkcə rəsmi münasibətlərlə məhdudlaşmadı, ailəvi yaxınlığa çevrildi. Hüseyn İsaoğlu hər il yay aylarında ailəsi ilə birlikdə bizim kəndə gələr, qonağımız olardı. Kəndimizin təmiz havasında, doğma ocağımızda keçən o günlər unudulmazdır. Rəhmətlik atam Şamil kişi Hüseynin insanlığına, mənəviyyatına o qədər bələd olmuşdu ki, həmişə deyərdi: "Mən Hüseyn müəllimi öz oğlanlarımdan ayırmıram. O, çox yaxşı, nəcib insandır. Sizin bu təmənnasız dostluğunuza əhsən deyirəm!"
Zaman keçdi, övladlarımız böyüdü və taleyin xoş bir təsadüfü, bəlkə də dostluğumuzun müqəddəsliyi sayəsində bu bağlar daha da dərinləşdi. Biz dostluqdan qohumluğa – qudalığa addım atdıq. Hüseyn müəllimin gözəl, tərbiyəli qızını oğlum üçün gəlin gətirdim. Beləliklə, gənclik illərində təməli qoyulan dostluq körpüsü böyük bir ailə birliyinə çevrildi, daha da möhkəmləndi.
Mən Hüseyn İsaoğlunun yaradıcılığına çox yaxından bələd olan bir insanam. Deyə bilərəm ki, onun qələmindən çıxan kitabların, publisistik məqalələrin ilk oxucularından biri mən olmuşam. Onun əsərləri bugünkü həyatın reallıqlarını, cəmiyyətin nəbzini tutan, insanı düşünməyə və doğruya səsləyən qiymətli sənət nümunələridir. Hüseyn yazılarında heç vaxt həqiqətdən qaçmır, cəmiyyəti düşündürən ağrılı və aktual mövzuları özünəməxsus ustalıqla işıqlandırır.
Bu gün bütöv bir ömrün salnaməsi olan 65 illik yubiley ərəfəsindəyik. Yarım əsrə yaxın bir dövrü əhatə edən sadiq tələbə yoldaşım, dəyərli qudam, sözün əsl mənasında böyük İnsan və ziyalı olan Hüseyn müəllimi bu şərəfli yubileyi münasibətilə ürəkdən təbrik edirəm!
Sənə uca Tanrıdan uzun ömür, möhkəm cansağlığı və yaradıcılıq yolunda yeni-yeni uğurlar arzulayıram, əziz dostum! Qələmin həmişə iti, sözün kəsərli olsun! 65 illik yubileyin mübarək!
Dərin hörmət və sevgilərlə,Tələbə
yoldaşın və qudan Abid Şamiloğlu (Abidov)
13-10-2026, 19:24
Azərbaycan və Kamboca əməkdaşlığın yeni mərhələsinə hazırlaşır
Prezident İlham Əliyev Kamboca Krallığının Baş naziri Hun Manetin Azərbaycana rəsmi səfəri zamanı mətbuata bəyanatında iki ölkə arasında siyasi, iqtisadi, humanitar və digər sahələrdə əməkdaşlığın genişləndirilməsinin vacibliyini vurğulayıb. Dövlət başçısı beynəlxalq təşkilatlar çərçivəsində qarşılıqlı dəstəyin, ticarət və investisiya əlaqələrinin inkişafının, eləcə də birgə layihələrin həyata keçirilməsinin ikitərəfli münasibətlərin dərinləşməsinə töhfə verəcəyini bildirib.
Prezident qeyd edib ki, Azərbaycan və Kamboca Birləşmiş Millətlər Təşkilatı, Qoşulmama Hərəkatı və Asiyada Qarşılıqlı Fəaliyyət və Etimad Tədbirləri üzrə Müşavirə çərçivəsində fəal əməkdaşlıq edir, bir-birini dəstəkləyir. Bununla yanaşı, dövlət başçısı ikitərəfli təmasların intensivləşdirilməsi barədə razılıq əldə olunduğunu diqqətə çatdırıb.
İlham Əliyev iqtisadi əməkdaşlığın genişləndirilməsi üçün əhəmiyyətli imkanların mövcud olduğunu vurğulayaraq, ticarət və investisiya sahələrində praktiki məsələlərlə məşğul olacaq birgə işçi qrupunun yaradıldığını bildirib. Onun sözlərinə görə, coğrafi məsafə müasir dövrdə əməkdaşlığın inkişafı üçün ciddi maneə deyil. Əsas məsələlərdən biri qarşılıqlı məlumatlılığın artırılması və ölkələrin iqtisadi potensialı barədə məlumat çatışmazlığının aradan qaldırılmasıdır.
Dövlət başçısı Azərbaycanın və Kambocanın çoxsaylı şirkətlərinin iştirakı ilə keçirilən biznes forumunun bu baxımdan mühüm əhəmiyyət daşıdığını qeyd edib. Forumun sahibkarların bir-birini daha yaxından tanımasına, iqtisadi və investisiya prioritetlərinin müəyyənləşdirilməsinə, eləcə də yeni əməkdaşlıq imkanlarının üzə çıxarılmasına xidmət edəcəyini bildirib.
Prezident İlham Əliyev ölkələr arasında mövcud ticarət dövriyyəsinin hələlik aşağı səviyyədə olduğunu, lakin Kambocanın Baş nazirinin rəsmi səfərindən sonra bu sahədə əhəmiyyətli canlanmanın baş verəcəyinə əminliyini ifadə edib. O, sənayenin müxtəlif sahələrində birgə istehsal müəssisələrinin yaradılması, turizm və təhsil sahələrində əməkdaşlığın genişləndirilməsi məsələlərinin də müzakirə olunduğunu diqqətə çatdırıb.
Təhsil əlaqələrinə toxunan dövlət başçısı Sovet İttifaqı dövründə yüzlərlə kambocalı tələbənin Azərbaycanda təhsil aldığını xatırladıb. Bu ənənənin bərpa edilməsinin, hər iki ölkədə qarşılıqlı təhsil imkanlarının yaradılmasının xalqlar arasında əlaqələrin möhkəmlənməsinə töhfə verəcəyini vurğulayıb. Nəqliyyat və rəqəmsal transformasiyanın da əməkdaşlığın prioritet istiqamətləri sırasında olduğunu bildirib.
Bəyanatda Azərbaycanın uğurlu dövlət xidmətləri modelinə çevrilmiş “ASAN xidmət” sisteminə də xüsusi diqqət yetirilib. Prezident İlham Əliyev sistemin səmərəliliyinin sübut olunduğunu və Azərbaycan cəmiyyətində təxminən 100 faizlik müsbət qiymətləndirmə qazandığını qeyd edib. Onun sözlərinə görə, “ASAN xidmət” modelinin Kambocada da maraq doğurması ikitərəfli əməkdaşlığın yeni istiqamətlər üzrə genişlənməsi üçün imkanlar yaradır.
Parlamentlərarası əlaqələrdən danışan dövlət başçısı hər iki ölkədə parlamentlərarası dostluq qruplarının fəaliyyət göstərdiyini bildirib. Kambocanın dəstəyi ilə Azərbaycan parlamentinin ASEAN Parlamentlərarası Assambleyasında müşahidəçi statusu əldə etməsini mühüm hadisə kimi qiymətləndirən Prezident bunun Azərbaycanın xarici siyasətində Asiya və Cənub-Şərqi Asiya regionunun əhəmiyyətini bir daha nümayiş etdirdiyini vurğulayıb.
İlham Əliyev iki ölkənin üzləşdiyi ümumi problemlərdən biri olan mina təhlükəsi məsələsinə də toxunub. Dövlət başçısı həm Azərbaycanın, həm də Kambocanın minalardan əziyyət çəkdiyini, bu sahədə təcrübə və bilik mübadiləsinin, praktiki bacarıqların paylaşılmasının və birgə təlimlərin keçirilməsinin mühüm əhəmiyyət daşıdığını bildirib. O qeyd edib ki, Azərbaycan torpaqları işğaldan azad edildikdən sonra Ermənistanın işğal dövründə basdırdığı minaların partlaması nəticəsində 400-dən çox insan həlak olub və ya xəsarət alıb.
Prezident sülh və təhlükəsizliyin beynəlxalq hüquq normalarına, dövlətlərin suverenliyi və ərazi bütövlüyü prinsiplərinə əsaslanmalı olduğunu vurğulayıb. Azərbaycanın 30 illik işğaldan sonra öz ərazi bütövlüyünü və suverenliyini bərpa etdiyini bildirən dövlət başçısı hazırda ölkə ərazisinin hər qarışının Azərbaycan dövlətinin və xalqının nəzarətində olduğunu qeyd edib.
İşğaldan azad edilmiş ərazilərdə genişmiqyaslı bərpa və quruculuq işlərinin aparıldığını, “Böyük Qayıdış” Proqramının icra olunduğunu diqqətə çatdıran İlham Əliyev həmin ərazilərdə artıq 100 minə yaxın insanın yaşadığını və çalışdığını bildirib. Bu prosesin davam etdiyini vurğulayan Prezident beynəlxalq hüquqa və beynəlxalq təşkilatların qərarlarına sadiqliyin Azərbaycanla Kambocanı birləşdirən mühüm amillərdən olduğunu qeyd edib.
Prezident İlham Əliyevin bəyanatı göstərir ki, Azərbaycan-Kamboca münasibətlərinin inkişafı yalnız siyasi dialoqla məhdudlaşmır, iqtisadiyyat, investisiya, təhsil, turizm, rəqəmsal transformasiya və mina təhlükəsi ilə mübarizə kimi istiqamətləri də əhatə edir. Qarşılıqlı maraqlara əsaslanan əməkdaşlığın genişləndirilməsi və yeni praktiki mexanizmlərin yaradılması iki ölkə arasında əlaqələrin gələcək inkişafı üçün mühüm zəmin formalaşdırır.
Fəxrəddin Orucov
Abşeron RİH başçısının Güzdək qəsəbə İƏD üzrə nümayəndəsi
5-10-2026, 19:00
Onlar məndən,
mən onlardan
öyrəndim…
Bəzi yollar var, insan o yola çıxanda hara gedəcəyini bilir, amma yolun ona nələr öyrədəcəyini bilmir. Mənim müəllimlik yolum da belə başladı. Qarşıda məni nə qədər gözəl anın, neçə-neçə səmimi gülüşün, neçə fərqli uşağın və neçə unudulmaz xatirənin gözlədiyini bilmədən sinfin qapısından ilk dəfə müəllim kimi içəri girdim.
O gün əlimdə dərs planım, ürəyimdə isə böyük bir həyəcan vardı. Qarşımda oturan uşaqlara baxanda onların hər birinin ayrı bir dünya olduğunu hələ bilmirdim. Biri danışmağı ilə, biri susmağı ilə, biri gülüşü ilə, digəri isə musiqiyə olan sevgisi ilə özünü göstərirdi.
Zaman keçdikcə başa düşdüm ki, müəllim üçün sinif sadəcə partalar, lövhə və dərs saatlarından ibarət deyil. Sinif - hər birinin içində başqa bir hekayə daşıyan uşaqların kiçik dünyasıdır.
Mən bu dünyaya musiqi ilə daxil oldum. Onlara notları, ritmi, musiqini hiss etməyi öyrətmək istəyirdim. Amma heç gözləmədiyim halda, bir müddət sonra anladım ki, mən də onlardan çox şey öyrənirəm. Bir şagirdin musiqini necə hiss etdiyini görürdüm, başqa birinin səsində özünəməxsus bir rəng kəşf edirdim. Kimsə ritmi hamıdan fərqli duyurdu, kimsə səhnəyə çıxanda tamam başqa bir insana çevrilirdi. Bəzən ən sakit görünən şagirdin içindən elə bir istedad çıxırdı ki, insan heyran qalırdı. Və mən hər dəfə eyni şeyi düşünürdüm:
“Deməli, istedad həmişə səs-küylə gəlmir. Bəzən sakitcə bir uşağın içində böyüyür və onu görəcək bir baxış gözləyir.”
Bu bir ildə mən şagirdlərimə yalnız musiqi öyrətməyə çalışmadım. Onların özlərinə inanmasına, bacardıqlarını görməsinə, səslərini eşitdirməsinə, istedadlarından çəkinməməsinə çalışdım. Çünki bəzən bir uşağa “Sən bunu bacara bilərsən” demək ona verilən ən böyük dərs olur. Bəzən dərsin ortasında bir şagirdin üzündə yaranan təbəssümə baxıb bütün yorğunluğumu unudurdum. Bəzən “Müəllim, baxın, mən artıq bacarıram” deyə sevinclə yanıma gələn bir şagirdin gözlərində öz zəhmətimin ən gözəl qarşılığını görürdüm.
Mənim üçün müəllimlik məhz o anlarda mənasını dəyişdi. Anladım ki, müəllim hər zaman böyük işlər görməklə iz qoymur. Bəzən bir uşağın sözünü dinləməklə, onun istedadını görməklə, ona inanmaqla və “sən bacararsan” deməklə onun həyatında kiçik, amma çox qiymətli bir iz buraxır.
Bu bir il ərzində mənim də içimdə nələrsə dəyişdi. Mən daha diqqətlə dinləməyi, hər uşağın fərqli olduğunu qəbul etməyi, eyni dərsi fərqli ürəklərə çatdırmağı öyrəndim. Öyrəndim ki, hər şagird eyni cür parlamır. Biri səhnədə, biri musiqidə, biri rəsm çəkərkən, biri fikirlərini ifadə edərkən, digəri isə sadəcə bir dostuna kömək edərkən öz işığını göstərir. Müəllimin işi isə həmin işığı görməkdir.
Mən onlara nələrsə öyrətdim, onlar isə mənə müəllimliyin ən gözəl dərslərini verdilər. Onlardan öyrəndim ki, saf sevinc çox kiçik şeylərdə gizlənir. Öyrəndim ki, bir uşağın uğuruna sevinmək üçün onun böyük bir şey etməsinə ehtiyac yoxdur. Bəzən dünən edə bilmədiyini bu gün bacarması kifayətdir.
Onlardan öyrəndim ki, müəllim də hər gün yenidən şagird ola bilər.
Bəlkə də müəllimliyi bu qədər sevməyimin səbəbi də budur: bu peşədə öyrətməklə öyrənmək heç vaxt bir-birindən ayrılmır.
Bir il…
Cəmi bir il. Amma bu bir ilin içində nə qədər xatirə sığdı. İlk dərslər, ilk “Müəllim!” səsləri, səmimi gülüşlər, kiçik məktublar, gözlənilməz sözlər, musiqi ilə dolu dərslər, bir-birinin ardınca kəşf olunan istedadlar…
İndi geriyə baxanda anlayıram ki, mən bu bir ildə sadəcə dərs keçməmişəm. Mən bir hekayənin içində olmuşam. Hər şagirdim bu hekayənin ayrı bir səhifəsidir. Bəzisinin səhifəsi rəngarəngdir, bəzisinin musiqisi var, bəzisinin cümlələri qısadır, amma hər birinin özünəməxsus gözəlliyi var.
Və mən bu hekayənin ən gözəl tərəfini bilirəm:
Bir gün onlar böyüyəcəklər. Bəlkə başqa məktəblərdə, başqa şəhərlərdə, başqa həyatların içində olacaqlar. Bəlkə illər keçəcək və bu günləri xatırlayacaqlar. Bəlkə də hansısa musiqini eşidəndə bir anlıq sinif otağımız, birlikdə keçirdiyimiz dərslər, gülüşlərimiz yadlarına düşəcək. Mən isə onları xatırlayanda yalnız bir şeyi düşünəcəyəm:
“Kaş ki, hər birinin içindəki o gözəl işığı görə bilmiş olum.”
Çünki müəllim üçün ən böyük uğur şagirdinin onun dediklərini əzbərləməsi deyil. Ən böyük uğur onun özünü tanımasına, bacarığına inanmasına və öz yolunu tapmasına bir səbəb ola bilməkdir.
Bu gün Müəllimlər Günündə öz müəllimlik yoluma baxanda anlayıram ki, mən hələ yolun başlanğıcındayam. Qarşıda məni daha çox şagird, daha çox istedad, daha çox musiqi, daha çox xatirə gözləyir.
Amma bu ilk il mənə ən qiymətli dərsi artıq verib:
Müəllimlik bir insanın həyatına toxunmaq, bəzən özündən xəbərsiz bir istedadı üzə çıxarmaq və bir uşağın “mən bacarıram” deməsinə səbəb olmaqdır.
Mən onlara musiqini öyrətdim.
Onlar mənə insanı öyrətdilər.
Mən onlara ritmi öyrətdim.
Onlar mənə həyatın hər kəsdə fərqli səsləndiyini göstərdilər.
Mən onlara öz səslərini tapmağa kömək etdim.
Onlar isə mənə müəllimlikdə ən gözəl səsin şagirdinin uğuruna sevinən ürəyin səsi olduğunu öyrətdilər.
Və bir gün yollarımız ayrılsa belə, mən inanıram ki, müəllimlə şagird arasındakı bəzi bağlar zamanla itmir. Çünki bəzi insanlar həyatımıza uzun müddət qalmaq üçün yox, qəlbimizdə iz buraxmaq üçün gəlirlər.
Mənim ilk müəllimlik ilim də məhz belə insanlarla -şagirdlərimlə yadda qalacaq. Bu gün onlara baxıb bir daha anlayıram:
Mən onların həyatında kiçik bir iz buraxmaq üçün müəllim oldum. Onlar isə mənim həyatımda böyük bir iz buraxdılar. Və əgər illər sonra onlardan biri öz arzularına çatıb, sevdiyi işlə məşğul olarkən bir anlıq keçmişə boylanıb “Mənim bir müəllimim vardı, mənə inanırdı” deyərsə…
Mənim üçün bütün müəllimlik yolunun ən gözəl mükafatı elə bu olacaq.
Çünki müəllimlik bəzən bir dərsin içində başlayır, amma bir insanın yaddaşında illərlə davam edir. Bu gün mən yalnız müəllim olduğum üçün deyil, müəllimliyi hiss etdiyim üçün xoşbəxtəm.
Qoy illər keçsin, onlar böyüsün, öz yollarını tapsınlar. Mən isə haradasa bir yerdə onların uğurunu eşidəndə içimdə səssizcə sevinim və düşünüm:
“Bir vaxtlar onlar mənim sinfimdə idilər… Mən onların həyatına bir az toxundum, onlar isə mənim ömrümə bir dünya qədər gözəl xatirə qoydular.”
Aysu ABBAS,
P.S. Bu yazını oxuduqca bir gənc müəllimin şagirdlərinə, öz peşəsinə olan sevgisini, onun ürək döyüntülərini sətirlərindən duyduq. Sevindik. Sevindik ki, müəllimlik peşəsinin gözdən salındığı, urvatdan düşdüyü bir vaxtda bu cameədə bir ulduz parladı. O ulduz bu yazının müəllifi, özünü şam kimi şagirlərinin uğrunda əridib onların yollarına nur saçmaq istəyən Xırdalan şəhər 3 nömrəli məktəb – liseyin musiqi müəllimi Aysu Abbasdır. Aysunun şəxsində peşəsinin vurğunu, şagirdlərinin sevimlisi olan müəllimləri təbrik edirik. Müəllimlərə sayğı və sevgi ilə Tamxil Ziyəddinoğlu,
“Bütöv Azərbaycan Media Qrupu”nun rəhbəri
5-10-2026, 18:06
Azərbaycan 2030-cu ilə qədər
tranzit hədəfini açıqladı
Prezident İlham Əliyev II Azərbaycan Beynəlxalq İnvestisiya Forumu çərçivəsində keçirilən tədbirdə çıxış edərək Azərbaycanın iqtisadi inkişaf perspektivləri, investisiya imkanları, enerji və nəqliyyat potensialı, rəqəmsal transformasiya, insan kapitalının inkişafı və ölkənin beynəlxalq iqtisadi əlaqələrinin genişləndirilməsi barədə fikirlərini bölüşüb.
Dövlət başçısı bildirib ki, sabit iqtisadiyyat və müstəqil maliyyə-iqtisadi sistem gələcək inkişaf üçün mühüm əsasdır. Onun sözlərinə görə, əlverişli investisiya mühiti nəticəsində son 20 ildə Azərbaycana 350 milyard ABŞ dollarından çox investisiya cəlb edilib və bunun yarısını birbaşa xarici investisiyalar təşkil edir.
Prezident qeyd edib ki, uzunmüddətli və dayanıqlı iqtisadi artıma nail olmaq üçün neft-qaz sektorundan kənar sahələrin potensialından daha geniş istifadə olunmalıdır. Bu baxımdan bərpaolunan enerji, logistika, nəqliyyat və bağlantılar, mədənçilik, rəqəmsal texnologiyalar və kənd təsərrüfatı əsas istiqamətlər sırasında göstərilib.
İlham Əliyev Azərbaycanın bərpaolunan enerji sahəsində böyük potensiala malik olduğunu diqqətə çatdırıb. Bildirib ki, Xəzər dənizinin Azərbaycan sektorunda 157 giqavatlıq enerji potensialı mövcuddur. Quruda Günəş və külək elektrik stansiyalarının artıq fəaliyyət göstərdiyini deyən Prezident qarşıdakı beş il ərzində ölkənin bütün ərazisində bərpaolunan enerji mənbələrinin inkişaf etdirilməsinin hədəfləndiyini vurğulayıb.
Dövlət başçısı Azərbaycanın əlavə enerji potensialından süni intellekt və data mərkəzlərinin inkişafı, eləcə də elektrik enerjisinin ixracı üçün istifadə imkanlarına da toxunub. Onun sözlərinə görə, yeni elektrikötürücü xətlərin inşası və mövcud xətlərin genişləndirilməsi gələcək iqtisadi inkişafın mühüm tərkib hissələrindən biri olacaq.
Prezident Azərbaycanın logistika və nəqliyyat sahəsində də mühüm imkanlara malik olduğunu bildirib. Qeyd olunub ki, ölkənin Şərq-Qərb və Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizlərinin kəsişməsində yerləşməsi tranzit imkanlarını artırır. Hazırda Azərbaycan ərazisindən keçən tranzit yüklərin həcminin sürətlə artdığını deyən İlham Əliyev bu il göstəricinin 16 milyon tona çatacağını bildirib. Hədəfin isə 2030-cu ilədək daşımaların həcmini 25 milyon tona və daha yüksək səviyyəyə çatdırmaq olduğu qeyd edilib.
Prezident vurğulayıb ki, bu potensialın reallaşdırılması üçün dəmir yollarına, dəniz limanlarına, hava yolu ilə yükdaşımalara və avtomobil yollarına böyük həcmdə investisiyalar yatırılıb. Azərbaycanın dəmir yollarının 60 faizinin elektrikləşdirildiyi və bu prosesin davam etdiyi bildirilib.
İlham Əliyev Azərbaycanın Mərkəzi Asiya ilə əlaqələrinin genişlənməsinə də diqqət çəkib. Dövlət başçısı Azərbaycanın coğrafi baxımdan Qafqazda yerləşməsinə baxmayaraq, siyasi, iqtisadi və nəqliyyat baxımından artıq böyük Mərkəzi Asiya regionunun bir hissəsinə çevrildiyini qeyd edib.
Dövlət başçısı Azərbaycanın etibarlı tərəfdaş kimi formalaşmasının investorlar üçün mühüm amil olduğunu deyib. Onun sözlərinə görə, 30 il əvvəl imzalanmış neft-qaz müqavilələrinin şərtlərinin dəyişdirilməməsi ölkənin tərəfdaşlıq və investisiya mühitinə yanaşmasının göstəricilərindən biridir.
Prezident enerji sektorunun yaxın perspektivdə də Azərbaycan iqtisadiyyatında mühüm rol oynayacağını bildirib. Onun sözlərinə görə, neft-qaz sahəsində yeni layihələr həyata keçirilir. Bu çərçivədə “Exxon” şirkəti ilə qeyri-ənənəvi neft və qaz yataqlarının işlənilməsi üzrə müqavilənin, həmçinin “Total” şirkəti ilə “Abşeron” yatağının işlənilməsinin ikinci mərhələsi üzrə müqavilənin imzalanacağı bildirilib.
İlham Əliyev elektrik enerjisinin ixracı və enerji bağlantılarının inkişafını da Azərbaycanın yeni iqtisadi imkanları sırasında göstərib. Azərbaycanın artıq 250 meqavatlıq ehtiyat gücünün olduğunu deyən Prezident bunun yalnız başlanğıc olduğunu vurğulayıb.
Azərbaycanın infrastruktur imkanlarından danışan Prezident ölkənin 96 faizinin qazlaşdırıldığını, elektrik enerjisi və genişzolaqlı internetlə tam əhatə olunduğunu bildirib. Azərbaycanda doqquz beynəlxalq hava limanının fəaliyyət göstərdiyi, dəniz limanının isə genişləndirildiyi qeyd olunub.
Dövlət başçısı rəqəmsal transformasiya və süni intellekt istiqamətində də geniş imkanların olduğunu bildirib. Onun sözlərinə görə, bu sahədə əsas məsələlərdən biri peşəkar və ixtisaslı kadrların hazırlanmasıdır. Kibertəhlükəsizlik Mərkəzinin yaradılması bu istiqamətdə atılan mühüm addımlardan biri kimi qeyd edilib.
İlham Əliyev insan kapitalının inkişafının uzunmüddətli iqtisadi artım üçün əhəmiyyətini vurğulayıb. Bildirib ki, 2003-cü ildə gənclərin xaricdə təhsil alması məqsədilə Dövlət Proqramı qəbul edilib və ötən dövrdə minlərlə azərbaycanlı gənc xaricdə təhsil alıb.
Prezident Azərbaycanın iqtisadiyyatının şaxələndirilməsi istiqamətində görülən işlərə də toxunub. Qeyd edib ki, hazırda ÜDM-in 70 faizindən çoxu qeyri-neft sektorunun payına düşür. Bununla yanaşı, ixracda neft və qazın payının hələ də 90 faizdən çox olduğu vurğulanıb və bu göstəricinin dəyişdirilməsinin qarşıda duran əsas vəzifələrdən biri olduğu bildirilib.
Çıxışının sonunda Prezident İlham Əliyev II Azərbaycan Beynəlxalq İnvestisiya Forumunun əhəmiyyətini vurğulayaraq investorların Azərbaycanın iqtisadi imkanlarını və yaradılmış şəraiti birbaşa yerində görməsinin mühüm olduğunu bildirib. Dövlət başçısı xarici investorları Azərbaycanı daha yaxından tanımağa, ölkədə yaradılmış imkanları qiymətləndirməyə və yeni inkişaf yolunda əməkdaşlıq etməyə çağırıb.
Forum çərçivəsində Azərbaycanın investisiya imkanları ilə bağlı bir sıra mühüm sənədlərdə imzalanıb.
Anar Abbasov
Xırdalan şəhər bələdiyyəsinin sədri
4-10-2026, 11:31
“70-in işığında”
Vaqif Osmanlının “70-in işığında”
kitabının təqdimatı keçirilib
3 Oktyabr 2026- çı ildə Azərbaycan ədəbiyyatının tanınmış nümayəndəsi, "Ədəbi Ovqat" dərgisinin baş redaktoru, şair və publisist Vaqif Osmanlının Röyal Otelin konfrans zalında "70-in işığında" adlı kitabının təqdimat mərasimi keçirilib.
Kitabın redaktoru Rəfail Tagızadədi.
Kitab müəllifin sayca - 7- çi kitabıdı.
Tədbir Azərbaycan Respublikasının ərazi bütövlüyü, müstəqilliyi və suverenliyi uğrunda canlarından keçən şəhidlərimizin əziz xatirəsinin bir dəqiqəlik sükutla yad edilməsi ilə başlayıb.
Təqdimat mərasimini aparan Rəfail Tağızadə qonaqları salamlayaraq Vaqif Osmanlının zəngin yaradıcılıq yolundan, Azərbaycan ədəbiyyatına verdiyi töhfələrdən, publisistik və ictimai fəaliyyətindən ətraflı bəhs edib. Bildirib ki, müəllif ömrünün yetmiş illik həyat və yaradıcılıq yolunu özündə əks etdirən bu kitab həm xatirələr, həm düşüncələr, həm də mənəvi dəyərlərin təbliği baxımından xüsusi əhəmiyyət daşıyır.
Qeyd olunub ki, "70-in işığında" kitabı müəllifin keçdiyi ömür yoluna, həyat təcrübəsinə, yaradıcılıq axtarışlarına və milli-mənəvi dəyərlərə bağlılığını əks etdirən dəyərli nəşrdir. Kitab oxucunu müəllifin düşüncə dünyasına səyahət etdirir, müxtəlif dövrlərdə qələmə alınmış yazılar, xatirələr və həyat müşahidələri ilə zəngindir.
Tədbirdə çıxış edən ədəbiyyatçı alimlər Lütviyyə Əsgərzadə və Məti Osmanoğlu, yazıçı, Əməkdar jurnalist Zemfira Məhərrəmli, yazıçı və şairlər Azad Qaradərəli, Ağacəfər Həsənli, Təranə Məmməd, Süleyman Abdulla, Mikayıl Bozal, Xeyrulla Ağayev, Bəhruz Məmmədov, Nicat Həşimzadə, Nemət Mətin, Miri Rəsulzadə, Azər Qismət, Zaur Ustac, Pərvanə Bayramqızı, Lalə İsmayıl, Əmək Qəhrəmanı Tərlan Musayeva, tanınmış aktyor Arif Həkimoğlu, yubilyarın gənclik dostu Xıdır Sadıqov və Azadə Quliyeva Vaqif Osmanlının zəngin yaradıcılıq yolundan, Azərbaycan ədəbiyyatına verdiyi dəyərli töhfələrdən, yüksək insani keyfiyyətlərindən və vətənpərvər mövqeyindən bəhs ediblər. Natiqlər qeyd ediblər ki, Vaqif Osmanlı özünəməxsus dəst-xətti, milli düşüncəsi və mənəvi dəyərlərə bağlılığı ilə müasir Azərbaycan ədəbiyyatında seçilən söz adamlarından biridir. Bildirilib ki, "70-in işığında" kitabı müəllifin ömür yolunu, həyat fəlsəfəsini və yaradıcılıq axtarışlarını əks etdirən sanballı nəşr olmaqla yanaşı, oxucular üçün də dəyərli mənəvi qaynaqdır. Çıxış edənlər yubilyarı 70 illik yubileyi münasibətilə təbrik edərək ona möhkəm cansağlığı, yeni yaradıcılıq uğurları və uzun ömür arzulayıblar.
Sonda Vaqif Osmanlı tədbirin təşkilatçılarına, çıxış edənlərə və oxucularına minnətdarlığını ifadə edib. Müəllif kitabın ərsəyə gəlməsi prosesindən danışaraq, bu nəşrin onun ömür yolunun, həyat fəlsəfəsinin və yaradıcılıq düşüncələrinin bir ifadəsi olduğunu bildirib.
Təqdimat mərasimi xatirə şəkillərinin çəkilməsi, müəllif tərəfindən kitabların imzalanması və oxucularla səmimi söhbətlə başa çatıb.
Güllü Eldar Tomarlı,
Mirvarid Dilbazi Poeziya Məclis İB- nin sədri, Kəlağayı Ev Muzeyinin direktoru
28-09-2026, 21:51
“Milli yaddaşın zəfəri:
Tarixi Qayıdışın Məramı –
Vətən və Qərbi Azərbaycan”
mövzusunda tədbir keçirilib
Qərbi Azərbaycan İcması, ADPU-nun Qərbi Azərbaycan Araşdırmaları Mərkəzi, “Cosmoline” Tərcümə və Araşdırma Mərkəzi və “Müvəkkil” Hüquq Mərkəzinin təşkilatçılığı və ednews.az saytının informasiya dəstəyi ilə sentyabrın 25-də “Milli yaddaşın zəfəri: Tarixi Qayıdışın Məramı – Vətən və Qərbi Azərbaycan” mövzusunda tədbir keçirilib.
Tədbirin məqsədi Azərbaycanın tarixi yaddaşının qorunması, Qərbi Azərbaycanın tarixi, burada yaşamış azərbaycanlıların mədəni irsi, yaşayış məskənləri və toponimləri ilə bağlı araşdırmaların genişləndirilməsi, eləcə də bu istiqamətdə əldə olunan məlumatların gələcək nəsillərə çatdırılmasının əhəmiyyətinə diqqət çəkmək olub.
Tədbir Azərbaycan Respublikasının Dövlət Himninin səsləndirilməsi ilə başlayıb. Ardınca Azərbaycanın ərazi bütövlüyü və suverenliyi uğrunda canından keçmiş şəhidlərin xatirəsi bir dəqiqəlik sükutla yad edilib.
Tədbirdə giriş sözü ilə çıxış edən ADPU-nun beynəlxalq əlaqələr üzrə prorektoru, professor, Qərbi Azərbaycan İcmasının İdarə Heyətinin üzvü Mahirə Hüseynova şəhid və qazilərin Azərbaycanın tarixi Zəfərinin qazanılmasındakı xidmətlərindən danışıb. O, “Cosmoline” Tərcümə və Araşdırma Mərkəzinin fəaliyyətini yüksək qiymətləndirərək, mərkəzin tərcümə və araşdırma istiqamətində gördüyü işlərin əhəmiyyətini vurğulayıb. M.Hüseynova Qərbi Azərbaycan İcması və universitetlərdə fəaliyyət göstərən Qərbi Azərbaycan Araşdırmaları Mərkəzləri ilə “Cosmoline” Tərcümə və Araşdırma Mərkəzi arasında əməkdaşlığın qurulmasının, elmi araşdırmaların tərcümə və mənbə bazasının zənginləşdirilməsi baxımından vacibliyini qeyd edib.
Professor, həmçinin, Qərbi Azərbaycan həqiqətlərinin beynəlxalq ictimaiyyətə çatdırılmasının vacibliyini vurğulayıb. O bildirib ki, BMT tərəfindən Qərbi Azərbaycan İcmasının 14 sənədi yayımlanıb. Professor Qarabağın işğaldan azad olunmasını Qərbi Azərbaycana dinc, təhlükəsiz və ləyaqətli qayıdış istiqamətində mühüm mərhələ kimi qiymətləndirib.
“Cosmoline” Tərcümə və Araşdırma Mərkəzinin icraçı direktoru Tünzalə Əsədova çıxışında milli yaddaşın qorunması, tarixi məlumatların düzgün araşdırılması və gələcək nəsillərə etibarlı şəkildə çatdırılması baxımından erməni dilindən tərcümənin xüsusi əhəmiyyət daşıdığını bildirib.
İcraçı direktor “Cosmoline” Tərcümə və Araşdırma Mərkəzinin əsas fəaliyyət istiqamətlərindən birinin erməni dilində olan sənədlərin Azərbaycan dilinə peşəkar və dəqiq tərcüməsi olduğunu vurğulayıb. O qeyd edib ki, bu sahədə tərcümənin yalnız dil baxımından deyil, həm də tarixi və mənbəşünaslıq baxımından düzgün aparılması vacibdir.
T.Əsədova erməni dilində olan tarixi sənədlərin, arxiv materiallarının və digər yazılı mənbələrin Azərbaycan dilinə dəqiq və peşəkar şəkildə tərcüməsinin Qərbi Azərbaycanın tarixi ilə bağlı faktların ilkin mənbələr əsasında araşdırılmasına imkan yaratdığını bildirib. Həmçinin, rməni dilindəki tarixi sənədlərin orijinal mənbələr əsasında araşdırılması və Azərbaycan dilinə dəqiq tərcümə olunmasının tarixçilər, tədqiqatçılar və araşdırmaçılar üçün mühüm elmi materialların əlçatanlığını artırdığını və tarixi məlumatların təhrif olunmadan öyrənilməsinə xidmət etdiyini diqqətə çatdırıb. Bununla yanaşı, erməni müəlliflər tərəfindən hazırlanmış materialların ilkin mənbə kimi araşdırmaya cəlb olunmasının tarixi faktların müqayisəli şəkildə öyrənilməsinə imkan verdiyini bildirib.
ADPU-nun Qərbi Azərbaycan Araşdırmaları Mərkəzinin rəhbəri, tarix üzrə fəlsəfə doktoru Leyla Cəlalova çıxışında ümummilli lider Heydər Əliyevin Qərbi Azərbaycanla bağlı fikirlərinə toxunub. O, Heydər Əliyevin Qərbi Azərbaycandan deportasiya olunmuş azərbaycanlıların tarixi torpaqlarla bağlı yaddaşının qorunmasına və bu məsələnin gələcək nəsillərə çatdırılmasına verdiyi əhəmiyyəti qeyd edib.
“Müvəkkil” Hüquq Mərkəzinin sədri, hüquqşünas Səməd Vəkilov çıxışında Qərbi Azərbaycan mövzusunda keçirilən tədbirlərin tarixi məlumatların gələcək nəsillərə çatdırılması və hüquqi məsələlərə diqqətin artırılması baxımından əhəmiyyətindən danışıb.
Tədbirdə “Cosmoline” Tərcümə və Araşdırma Mərkəzinin baş tərcüməçisi və layihə rəhbəri Həsən Əhmədov, filologiya üzrə fəlsəfə doktoru, Naxçıvan Dövlət Universitetinin Qərbi Azərbaycan Araşdırmaları Mərkəzinin əməkdaşı Süsənbər Ağamalıyeva, həmçinin Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Dövlət İdarəçilik Akademiyasının Tarix kafedrasının müdiri, tarix üzrə fəlsəfə doktoru Firdovsiyyə Əhmədova çıxış ediblər.
Tədbir zamanı Qərbi Azərbaycan və Zəfərə həsr olunmuş videoçarx nümayiş etdirilib.
27-09-2026, 10:39
Xocalıda Şəhidlər
xiyabanı ziyarət olunub
Xocalıda 27 Sentyabr Anım Günü ilə bağlı Şəhidlər xiyabanı ziyarət olunub. FOTO
27 sentyabr Anım Günü ilə əlaqədar Xocalı şəhərində yerləşən Şəhidlər xiyabanı ziyarət olunub.Xankəndi şəhərində, Ağdərə və Xocalı rayolarında Bərpa, Tikinti və İdarəetmə Xidmətinin ictimaiyyətlə əlaqələr şöbəsindən verilən məlumata görə, anım Günü münasibətilə Xankəndi şəhərində, Ağdərə və Xocalı rayonlarında Bərpa, Tikinti və İdarəetmə Xidmətinin Xocalı rayon şöbəsinin əməkdaşları, eləcə də Xocalı Rayon Polis Şöbəsinin əməkdaşları Şəhidlər xiyabanına gələrək, Vətənimizin ərazi bütövlüyü və suverenliyi uğrunda canından keçən şəhidlərin əziz xatirəsini ehtiramla yad ediblər.Ziyarət zamanı şəhidlərin məzarları üzərinə gül dəstələri düzülüb, onların ruhuna dualar oxunub.Qeyd olunub ki, Azərbaycan xalqı Vətən müharibəsində və digər döyüşlərdə şəhid olan qəhrəman övladlarının xatirəsini daim uca tutur. Şəhidlərin göstərdiyi qəhrəmanlıq və fədakarlıq Azərbaycanın tarixinə əbədi həkk olunub.Şəhidlərimizin əziz xatirəsi daim ehtiramla anılacaq.
Sorğu
Saytımızda hansı mövzulara daha çox yer verilməsini istəyirsiniz?
Son buraxılışımız
Facebook səhifəmiz
Reklam
Hava
Valyuta
Reklam
Sayğac
Ən çox baxılanlar
Köşə
Xəbər lenti
Foto
Zəngilanın dirçəliş
və qayıdış dövrü
Azərbaycan tarixinin ən şanlı səhifəsi olan Vətən müharibəsi bizə təkcə torpaqlarımızı deyil, ləyaqətimizi, qürurumuzu qaytardı. Həmin qürurun ən parlaq ünvanlarından biri də Zəngilandır. 2020-ci il sentyabrın 27-də başlanan Zəfər yürüşü zamanı şərqdən, Cəbrayıl istiqamətindən düşmənə vurulan sarsıdıcı zərbələr nəticəsində Azərbaycan Ordusu 30-dan çox yaşayış məntəqəsini azad edərək Zəngilanın inzibati hüdudlarına çatdı. Oktyabrın 18-də rayonun tam azad edilməsi uğrunda genişmiqyaslı əməliyyata start verildi və cəmi iki gün sonra, oktyabrın 20-də Müzəffər Ali Baş Komandan, Prezident İlham Əliyev xalqa müraciətində Havalı, Zərnəli, Məmmədbəyli, Həkəri, Şərifan, Birinci Muğanlı kəndlərinin və Zəngilan şəhərinin işğaldan azad edildiyini elan etdi. Beləliklə, Zəngilan döyüşləri nəticəsində 1 şəhər, 4 qəsəbə və 49 kənd düşmən tapdağından xilas edildi və bununla da 132 kilometrlik Azərbaycan-İran dövlət sərhədi tam bərpa olundu. İşğalın bitməsindən dərhal sonra sərhəd boyunca zəruri istehkam və mühafizə işlərinə başlanıldı.
Qərbi zəngəzurlular Zəngilan şəhidliyində
Bu tarixi qələbənin əbədiləşdirilməsi üçün 2020-ci il noyabrın 26-da “Zəngilanın azad olunmasına görə” medalı təsis edildi və 6974 hərbi qulluqçumuz bu medalla təltif olundu. Prezidentin 31 iyul 2023-cü il tarixli Sərəncamı ilə isə 20 oktyabr tarixi Zəngilan şəhəri günü kimi rəsmiləşdirildi. Zəngilanın azad olunması Böyük Qayıdışın başlanğıcı oldu. Bu gün dövlətin ən böyük hədəfi həmin torpaqları yenidən həyatla doldurmaqdır. 2026-cı il 1 oktyabr tarixinə olan məlumata görə, Zəngilan şəhərində 84 ailə, yəni 339 nəfər, Ağalı kəndində 234 ailə, yəni 1017 nəfər, Məmmədbəyli kəndində isə 179 ailə, yəni 903 nəfər öz doğma ocağına qayıdıb. Köçürülən ailələr peşə və bacarıqlarına uyğun olaraq müxtəlif dövlət qurumlarında, tikinti şirkətlərində, tikiş fabrikində və digər sahələrdə işlə təmin edilirlər.Bu qayıdışın dünyaya nümunə olan simvolu isə Ağalı kəndidir. Ağalı təkcə Azərbaycanda deyil, dünyanın ən müasir kəndlərindən biri hesab olunur. Burada “ağıllı kənd” konsepsiyası tam şəkildə tətbiq edilib. Dayanıqlı inkişafın təmin olunması üçün sosial-iqtisadi xidmətlər ən yüksək texnologiyalarla qurulub. Kəndin enerji təminatı ekoloji cəhətdən tam təmizdir, Həkəri çayı üzərində 3 turbindən ibarət Arximed tipli su elektrik stansiyası və gücü 325 kilovat olan günəş panelləri quraşdırılıb. Evlərdə istilik xərclərini azaltmaq üçün kombinə edilmiş sistemlər, mətbəx sobası və yüksək səmərəli elektrod boilerlər var. Suyun isidilməsi üçün günəş kollektorlarından, çirkab suların təmizlənməsi üçün bioloji təmizləmə qurğularından istifadə olunur.
Kənddə GPON texnologiyası ilə yüksək sürətli internet, İP TV, video müşahidə kameraları, ağıllı işıq dirəkləri və avtomatik hava müşahidə stansiyaları var. Əhalinin rahatlığı üçün Tele-səhiyyə, E-təhsil və digər elektron xidmətlər, ASAN, DOST, məktəb, bağça, tibb məntəqəsi, kiçik və orta biznesə dəstək mərkəzləri fəaliyyət göstərir. Ümumi sahəsi 2 hektardan çox olan park salınıb. Bütün bunlar onu göstərir ki, Ağalı kəndi sadəcə yaşayış məntəqəsi deyil, gələcəyin kənd modelidir. Nazirlər Kabinetinin 30 oktyabr 2023-cü ildə təsdiq etdiyi Baş Plana əsasən şəhərin 2040-cı ilədək inkişafı üçün böyük vəsait ayrılıb. 2022-ci ildə təməli qoyulan 104 mənzilli ilk yaşayış kompleksinin açılışı 2026-cı ildə olub. Kompleksin ərazisi 2 hektardan artıqdır və burada 12 bina, o cümlədən 4 ədəd üçmərtəbəli 60 mənzilli və 8 ədəd ikimərtəbəli 44 mənzilli evlər tikilib.
Azad Zəngilanın qonaqları
Zəngilan Beynəlxalq Hava Limanı bu bölgənin inkişafı üçün mühüm faktora çevrilib. Zəngəzur dəhlizinin hava infrastrukturu ilə gücləndirilməsi baxımından hava limanı strateji əhəmiyyət daşıyır. Eyni zamanda Horadiz-Zəngilan-Ağbənd dəmir yolunun inşası da böyük strateji əhəmiyyətə malikdir. Bu yol azad edilmiş torpaqlara həm vətəndaşların qayıdışı, həm də yüklərin daşınması üçün tarixi imkan yaradır. Artıq yolun birinci mərhələsi üzrə böyük hissə tamamlanıb və Araz İqtisadi Zonası Sənaye Parkına yüklər daşınır. Horadiz-Cəbrayıl-Zəngilan-Ağbənd avtomobil yolunun uzunluğu 126,3 kilometrdir, illik buraxılış qabiliyyəti 15 milyon tondur və layihənin 2026-cı ilin ikinci yarısında yekunlaşdırılması nəzərdə tutulur. İşğal dövründə tövlə kimi istifadə olunan XIX əsrə aid Zəngilan şəhər məscidi Heydər Əliyev Fondu tərəfindən bərpa olunub. Bərpa-tikinti işləri çərçivəsində tarixi məscid konservasiya edilib və onun yanında düzbucaqlı planlı, iki minarəli yeni məscid inşa edilib. Yeni məsciddə 220 və 100 nəfərlik ibadət zalları yaradılıb. Rayonun gələcəyi üçün turizm və kənd təsərrüfatı da unudulmayıb. 2024-cü il mayın 18-də Ağalı kəndində, Həkəri çayı vasitəsilə yaradılmış süni gölün sahilində “Ağalı” hoteli açılıb. Zəngilan İstirahət Kompleksində 111 nömrəli hotelin təməli 2023-cü il mayın 4-də qoyulub. 2026-cı il mayın 10-da isə “Zəngilan City Park Hotel”in təməli qoyulub. Kənd təsərrüfatı sahəsində isə “Dost Aqropark” layihəsi həyata keçirilir. Azərbaycan və Türkiyə şirkətlərinin birgə layihəsi olan bu kompleks tam başa çatdıqda 500 nəfəri işlə təmin edəcək və 100 milyon dollar sərmayə qoyulacaq. Layihənin birinci mərhələsində 5200 kvadratmetr qapalı, 113 min kvadratmetr açıq tipli heyvandarlıq kompleksləri, sosial obyektlər, kafe, kinoteatr tikilib.
Beləliklə, Zəngilan bu gün sadəcə işğaldan azad edilmiş bir rayon deyil, Azərbaycan dövlətinin qüdrətinin, iradəsinin və gələcəyə olan inamının canlı rəmzidir. Burada hər daş, hər tikilən ev, hər qayıdan ailə 30 illik həsrətin sonu və Böyük Qayıdışın əbədi başlanğıcıdır.
Mahnur Hüseynova
Xırdalan şəhər 8 nömrəli tam orta ümumtəhsil məktəbinin direktoru
Video
"Vətən Qəhrəmanları" Şəhid İlyas Nəsirov
All rights reserved ©2012 Butov.az
Created by: Daraaz.net Wep Developer By DaDaSHoV
MATERİLLARDAN İSTİFADƏ EDİLƏRKĦƏN PORTALIMIZA İSTİNAD ZƏRURİDİR!!!
Created by: Daraaz.net Wep Developer By DaDaSHoV
MATERİLLARDAN İSTİFADƏ EDİLƏRKĦƏN PORTALIMIZA İSTİNAD ZƏRURİDİR!!!