“Azərbaycan Nəşriyyatı”nda işlər başlayır

Azərbaycan Respublikası Prezidentinin İşlər İdarəsinin tabeliyində olan “Azərbaycan Nəşriyyatı” Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyəti tikinti və elektrik materiallarının alınması üzrə satınalma həyata keçirib.
Satınalmanın qalibi “Direct Line Trading” MMC olub.
Məlumata görə, müqavilənin dəyəri 70 000 manat təşkil edir. Satınalma bir mənbə üsulu ilə həyata keçirilib.
Müqavilə 6 aprel 2026-cı il tarixindən qüvvəyə minib və 31 dekabr 2026-cı il tarixinədək davam edəcək.
Qeyd edək ki, bu ilin yanvar ayında Azərbaycan İnşaat və Memarlıq Elmi-Tədqiqat İnstitutu tərəfindən aparılan vizual texniki baxış zamanı nəşriyyatın 9 mərtəbəli binasında ciddi problemlər aşkar edilib. Bildirilib ki, uzun illər əsaslı təmir aparılmadığı üçün binanın əsas yükdaşıyan konstruksiyalarında, su-kanalizasiya və elektrik xətlərində qüsurlar yaranıb, liftlərin texniki vəziyyəti isə qənaətbəxş deyil.
Mövcud vəziyyətin təhlükəli olduğu nəzərə alınaraq, binada əsaslı təmirin zəruri olduğu vurğulanıb və işlərin miqyasının genişliyi səbəbindən binanın istismarı ilə paralel aparılmasının mümkün olmadığı qeyd edilib. Bu səbəbdən fevralın 1-dən etibarən binanın istismarının dayandırılması barədə qərar qəbul olunub.

Atəşkəs sonrası ilk zəng: Azərbaycanın İrana verdiyi siyasi mesaj

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin İran İslam Respublikasının Prezidenti Məsud Pezeşkiana telefon zəngi etməsi son günlər regionda baş verən hadisələrin fonunda xüsusi siyasi məna daşıyır.
İranla ABŞ arasında 2 həftəlik atəşkəsin elan olunması yalnız hərbi-siyasi gərginliyin azalması deyil, həm də region dövlətləri üçün yeni diplomatik imkanların yaranması kimi qiymətləndirilir. Bu kontekstdə Azərbaycanın dövlət başçısının İran Prezidentinə zəng edərək təbriklərini çatdırması Bakı ilə Tehran arasında münasibətlərin mahiyyətini bir daha ortaya qoyur.
Son aylarda regionda yaşanan gərginlik İran üçün olduqca çətin bir mərhələ kimi yadda qaldı. Xarici təzyiqlərin artdığı, təhlükəsizlik risklərinin çoxaldığı bir vaxtda Azərbaycan öz davranışı ilə qonşuluq və dostluq prinsipinə sadiq qaldığını nümayiş etdirdi. Bu dövrdə Azərbaycan-İran sərhədi İran üçün ən təhlükəsiz məkanlardan biri kimi qaldı. Müxtəlif dairələr tərəfindən səsləndirilən iddialara, Azərbaycandan İrana qarşı təhlükə yaradılması ilə bağlı yayılan əsassız fikirlərə baxmayaraq, real vəziyyət tam fərqli oldu. Azərbaycan ərazisindən İrana qarşı hər hansı təhlükənin yaranmaması faktı iki ölkə arasında mövcud olan qarşılıqlı etimadın mühüm göstəricisi kimi dəyərləndirilə bilər.
Bu mərhələdə diqqət çəkən mühüm məqamlardan biri də İranın Ali Dini Lideri Əli Xameneinin vəfatı ilə bağlı baş verən hadisələr oldu. Həmin həssas günlərdə İran xalqına ilk başsağlığı verən dövlət başçılarından biri məhz Azərbaycan Prezidenti oldu. Dövlət başçısının İran səfirliyinə gedərək başsağlığı verməsi diplomatik protokol çərçivəsindən kənara çıxan, daha çox siyasi və mənəvi məna daşıyan addım kimi qiymətləndirilir. Bu, iki xalq arasında tarixi, dini və mədəni bağların dərinliyini bir daha nümayiş etdirdi.
Azərbaycanın İran üçün çətin günlərdə göstərdiyi dəstək yalnız siyasi jestlərlə məhdudlaşmadı. Bakı humanitar sahədə də operativ və prinsipial addımlar atdı. Azərbaycanın hamıdan əvvəl iki dəfə İrana humanitar yardım göndərməsi, böhranlı şəraitdə qonşu dövlətə real dəstək göstərməsi beynəlxalq humanitar əməkdaşlıq baxımından mühüm hadisə oldu. Bu addımlar Azərbaycanın regionda məsuliyyətli tərəfdaş kimi çıxış etdiyini, humanitar məsələlərdə siyasi maraqlardan üstün davranmağa hazır olduğunu göstərdi.
Atəşkəs elan olunduqdan sonra İranı təbrik edən ilk liderin də məhz Azərbaycan Prezidenti olması təsadüfi deyil. Bu addım diplomatik münasibətlərin aktivliyinin göstəricisi olmaqla yanaşı, Bakı ilə Tehran arasında dialoqun davamlı xarakter daşıdığını təsdiqləyir. Azərbaycanın bu cür operativ reaksiyası regionda sülh və sabitliyin bərqərar olunmasına verdiyi önəmin göstəricisi kimi də şərh edilə bilər.
Bütün bu təşəbbüslər Azərbaycanın İrana dost münasibətinin konkret və real təzahürləri kimi qiymətləndirilə bilər. Azərbaycan yalnız bəyanat səviyyəsində deyil, praktiki addımlarla da qonşu dövlətə dəstəyini nümayiş etdirdi. Bu isə beynəlxalq münasibətlər sistemində etibarlı tərəfdaş imicinin formalaşmasında mühüm rol oynayır. Regionda mürəkkəb geosiyasi proseslərin getdiyi bir vaxtda belə münasibətlərin qorunması və inkişaf etdirilməsi strateji əhəmiyyət daşıyır.
Xüsusilə qeyd olunmalıdır ki, İranda zaman-zaman Azərbaycanı təhlükə kimi təqdim etməyə çalışan müəyyən dairələr mövcuddur. Bu dairələr informasiya məkanında Azərbaycandan düşmən obrazı yaratmağa cəhd göstərsələr də, son hadisələr onların arqumentlərinin reallıqdan uzaq olduğunu açıq şəkildə nümayiş etdirdi. Azərbaycanın davranışı göstərdi ki, Bakı regionda sabitliyin qorunmasında maraqlı olan məsuliyyətli aktordur və qonşu dövlətlərə qarşı düşmənçilik siyasəti yürütmür.
Mövcud reallıqlar fonunda ümid etmək olar ki, İranda Azərbaycanla bağlı yanlış təsəvvür formalaşdırmağa çalışan qüvvələrin təsir imkanları azalacaq. Azərbaycan tərəfinin ardıcıl və prinsipial siyasəti Tehran daxilində də obyektiv yanaşmaların güclənməsinə təkan verə bilər. Bu isə iki ölkə arasında qarşılıqlı etimadın daha da möhkəmlənməsinə xidmət edəcək.
Nəticə etibarilə, Prezident İlham Əliyevin İran Prezidenti Məsud Pezeşkiana telefon zəngi etməsi təkcə diplomatik nəzakət addımı deyil, həm də strateji mesaj kimi qiymətləndirilməlidir. Bu mesaj regionda sabitliyin qorunmasına, qonşuluq münasibətlərinin möhkəmləndirilməsinə və qarşılıqlı etimadın artırılmasına yönəlib. Azərbaycan son hadisələr fonunda göstərdi ki, çətin anlarda dostluq sözlə deyil, əməli addımlarla sübut olunur. Bu isə gələcəkdə Azərbaycan-İran münasibətlərinin daha sağlam və sabit əsaslar üzərində inkişaf edəcəyinə dair nikbin gözləntilər yaradır.

Əli Əkbər Vilayətidən atəşkəsə reaksiya: ABŞ-ni məcbur etdik

İranın Ali Liderinin beynəlxalq məsələlər üzrə müşaviri Əli Əkbər Vilayəti ölkəsinin ABŞ-la atəşkəs razılaşmasına münasibət bildirib.
Vilayəti “X” platformasında yazıb: “ABŞ atəşkəsi qəbul etməyə məcbur oldu; bu isə açıq strateji məğlubiyyəti göstərən bir reallıqdır”.
Əli Əkbər Vilayəti əlavə edib ki, İran İslam Respublikasının silahlı qüvvələri ilk gündə olduğu kimi ən yüksək hazırlıq səviyyəsindədir və “ibri-ərəb-amerikan cəbhəsi” tərəfindən atəşkəsin pozulması ilə bağlı hər hansı səhv hesablamaya qarşı qəti və çəkindirici cavab verəcək.
Vilayəti vurğulayıb: “Dünyada yeni güc düzənində və çoxqütblü sistemə doğru hərəkət fonunda İran artıq yalnız bir ölkə deyil, İslam qütbünün mərkəzi kimi çıxış edir”.
Əli Əkbər Vilayəti 1981-ci ildən 1997-ci ilədək İranın xarici işlər naziri olub.

Hörmüz boğazında 800-dən çox gəmi qalıb

İran və ABŞ arasında əldə olunan atəşkəsdən sonra gəmiçilik şirkətləri razılaşmanın detalları ilə bağlı aydınlıq əldə etməyə çalışır.
Məlumata görə, bəzi gəmi sahibləri atəşkəsi optimist qarşılayıb. Məsələn, Yaponiya Gəmi Sahibləri Assosiasiyası bildirib ki, razılaşmanın detalları dəqiqləşdirildikdən sonra qərar veriləcək.
Bununla belə, sektor nümayəndələrinin əksəriyyəti xəbərdarlıq edir ki, gəmiçilik fəaliyyətinin tam bərpası üçün daha çox aydınlıq lazımdır.
Hazırda Hörmüz boğazında 800-dən çox gəmi qalıb. Onların böyük hissəsi enerji daşıyıcıları daşıyır. Belə ki, 426 tanker xam neft və təmiz yanacaq, 34 gəmi mayeləşdirilmiş karbohidrogen qazı, 19 tanker isə mayeləşdirilmiş təbii qaz daşıyır. Qalan gəmilər isə quru yüklərlə hərəkət edir.

Hava kəskin dəyişir: yağıntılı günlər geri dönür

Sabah Azərbaycanın əksər rayonlarında hava şəraitinin arabir yağıntılı olacağı gözlənilir.
Bu barədə Hidrometeorologiya Xidmətindən məlumat verilib.
Bildirilib ki, ayrı-ayrı yerlərdə yağıntının qısamüddətli intensivləşəcəyi, şimşək çaxacağı, dolu düşəcəyi, bəzi dağlıq ərazilərdə qar yağacağı ehtimalı var.

Nüvə tozunu İranla birgə təmizləyəcəyik - Tramp

Vaşinqton və Tehran sanksiyaların aradan qaldırılması və tariflərin endirilməsi məsələlərini müzakirə edir.
Bu barədə ABŞ prezidenti Donald Tramp bildirib.
Trampın sözlərinə görə, ABŞ-ın təklif etdiyi sülh müqaviləsinin 15 bəndindən çoxu artıq razılaşdırılıb.
Tramp həmçinin Tehranın uranı zənginləşdirməyəcəyini və ABŞ-ın İranla birlikdə “dərin basdırılmış bütün nüvə "tozunu" qazıb təmizləyəcəyini iddia edib.
Prezident "TruthSocial" sosial media platformasında ABŞ-ın İrana silah tədarük edən ölkələrə dərhal 50% tarif tətbiq edəcəyini də qeyd edib.

Rusiya ABŞ-dən gizlin mövqeyini gücləndirir

Tramp İrana diqqət yetirərkən Putin daha bir strateji müttəfiq qazandı.
Ötən ilin oktyabrında baş tutan hərbi çevrilişdən sonra Madaqaskarda hakimiyyətə gələn polkovnik Maykl Randrianir Rusiya ilə əlaqələrini fəal şəkildə gücləndirir.
Ölkə Moskvadan helikopterlər, zirehli maşınlar, silahlar, yük maşınları və ərzaq alır və Randrianir ölkələr arasındakı "qardaşlıq münasibətlərini" vurğulayaraq Putinə təşəkkür edir.
Hakimiyyət dəyişikliyi Rusiyaya strateji Toamasina limanına, Antsiranana hərbi bazasına və metal və nadir torpaq elementləri yataqlarına çıxış imkanı verir. Moskva adaya əsgər göndərir, hərbi təlim təşkil edir və Rusiyapərəst "Rusiyanın Dostları" partiyasını yaradır.
Ekspertlər qeyd edirlər ki, Rusiya Afrikadakı təsirini gücləndirmək üçün Qərbin diqqətini yayındırmaqdan istifadə edir.
Madaqaskar akkumlyator üçün vacib olan kobalt və qrafitin əsas istehsalçısıdır və həmçinin dünya neftinin təxminən üçdə birinin keçdiyi Mozambik kanalına strateji çıxışı var.

Dilarə Adilgil
AMEA Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutu

Çünki sənin

adın Qadın!

“Qadın nəsri” janr deyil, özünəməxsusluğu, estetikası ilə seçilən fenomendir. Yazıçıları (yaradıcılıqlarını) cinsə görə ayıranda bəzi qadınlar qəti etiraz etmiş, məsələn, Anna Axmatova özünü prinsipial şəkildə “şairə” deyil, “şair” adlandırmış, cinsi ayrı-seçkiliyə protestini belə bildirmişdi. Başqa nümunələr də göstərmək olar. Mənzər xanıma gəlincə isə, “qadın diskursu, əslində, Mənzər Niyarlının bütünlükdə yazıçı stixiyasının əsasında durur və qələmini təsbit edir”. (Tehran Əlişanoğlu) Mənzər Niyarlı “qadın yazıçı” olmaqdan qorxmur, baxmayaraq ki, yaradıcılığı çox ciddi, sosial mövzuları əhatə edir. Baxmayaraq ki, auditoriyasının genişliyinə, mövzularının dərinliyinə görə heç adamın dili gəlmir onu yazıçı kimi sinfə bölsün... Adının yanında mütləq “qadın yazıçı” paraleli çəkilsə də...
Ədəbi aləmə gənc yaşlarından gələn M.Niyarlı (Eynullayeva) “70-ci illərdə də hekayə yazırdı, indi 2000-ci illərdə də hekayə ilə nəfəs alır” (Nazif Ələkbərli), və hazırda, 2026-da da hekayəyə yeni – üçüncü nəfəslə davam edir. Ümumiyyətlə, yaradıcılıq Mənzər xanımın daxili ehtiyacı, həyatının “beşinci fəsli”dir.
Mənzər xanımın yaradıcılığı barədə görkəmli ədəbiyyatşünaslar, alimlər, tənqidçilər dəyərli fikirlər söyləmişlər. “Azərbaycan qadın yazarı Mənzər Niyarlı” kitabındakı məqalələr Mənzər xanımın şərəfinə toplanan dəmətdən seçmələrdir. Onun yazıçı dünyasından, vətəndaş mövqeyindən, müasir nəsrimizdə qadın yazıçılar içərisindəki yerindən AMEA-nın müxbir üzvü Tehran Əlişanoğlu, əsərlərinə seçdiyi maraqlı mövzulardan, uğurlu hekayə və romanlarından, dil, sənətkarlıq, üslub xüsusiyyətlərindən professor İsmayıl Kazımov, janr xüsusiyyətlərindən, problematikasından filologiya elmləri doktoru Salidə Şərifova, qadın psixologiyasına bələdliyindən tənqidçi Vaqif Yusifli yazmışlar... Mən isə Mənzər xanımın həssas qəlbini, yüksək ədəbi zövqünü, yaradıcılıq eşqini, bundan irəli gələn yazıb-yaratmaq həvəsini, oxucunun duyğularına xitab etmək bacarığını, həmkarlarına səxavətlə, açıq ürəklə verdiyi dəyərli məsləhətlərini qeyd etmək istəyirəm.
Onun əsərləri dərin psixoloji məqamları ilə yadda qalır. Bu məqamlar obrazın daxili hiss və həyəcanını açır. Cəmiyyətin problemlərini əhatə edən sosial məsələlər, insanlar arasında qarşılıqlı münasibətlər, ədalət, sevgi, vəfa, birlik, bərabərlik prinsipləri Mənzər xanımın yaradıcılığının əsas məziyyətləridir. Mənzər xanımda həm də, final, ibrət güclüdür.
İki əsrdir xalqımızın ürəyində dərin sağalmaz yaraya çevrilən Cənub dərdi Mənzər xanımın yaradıcılığından da ağrı-acı ilə keçir. Əsl azərbaycanlı, yazıçı olduğu üçün... Əslən Ərdəbildən, Şeyx Səfi yurdundan olduğundan, “ayağı yer tutandan haqsız repressiyaya uğradılmış ailəsinin ağırlığını çiynində daşıdığından”, qohumları o tayda qaldığından... Təxəllüsünü də valideynlərinin mənsub olduğu Ərdəbilin Niyar kəndindən götürüb. Özü Şirvanda doğulub böyüsə də, genlə, qanla, ruhla Niyarlı olaraq qalıb. Yazıçının sevimli, başqa əsərlərindən ayırdığı, üstün tutduğu “Vətəndən vətənə” romanı ikiyə bölünmüş Azərbaycanın taleyindən, vətənsizlikdən, vətəndə yaşayıb o biri tərəfinə adlaya bilməmək dərdindən, “yurd adamı çəkir” xiffətindən, vətənin pisi-yaxşısı olmaz tendensiyasından danışır. Müəllif romana mənim də çox sevdiyim V.Nabokovdan açar (epiqraf) salır: “Ən təmiz hiss vətən üçün qəribsəyən insanların hissidir”. Romanda Güney Quzeyin, o Tay bu Tayın həsrətini çəkir. Əsər avtobioqrafikdir, süjetin mərkəzində Mənzər xanımın prototipi olan “Həlim” dayanır, yaddaşının saxladığı hadisələr də onun dilindən danışılır. Romanda o tayın simvolu olan Savalan, hər iki tayın Novruz bayramı, onun Cənub ritualları, etnoqrafik məqamlar, yerli kolorit, Şurəvidə baş verənlər təsvir edilir. Yazıçının saf dilinə o tayın şirin şivəsi qarışır. Dil canlı orqanizmdir, o da o taya “keçəndə” dəyişir: “Nişanlı qıza Novruzda bayram payı gətireler, Qurban bayramıdısa heyvanın boynuna qırmızı bağleb qız evinə aparelar, gəlini yaddan çıxarmelar, evlərinə nübaranlıq aparelar”... Roman düz xətt üzrə inkişaf edir, səhərin alatoranında başlayır, günəş üfüqə gedəndə bitir...
Mənzər xanımın yaradıcılığının daha bir “vizit kartı” var, Qarabağ ... “Qızıl qaval” hekayəsi Seyid Şuşinskinin (Mir Möhsün Ağanın) xatirəsinə həsr olunmaqla, o zamanın Qarabağ mühitini əks etdirir.
Mənzər xanım sadə yazır. Bəzək-düzəksiz, göstərişsiz, pafossuz. Həyatda gördüklərindən, olub-olacaqdan... Onu oxucuya sevdirən də təbiiliyi, “yüksək dozalı yazıçı səmimiyyətidir” (Əli Əmirli), canlılığı, həyatiliyidir. O seçdiyi mövzuya qəlbən bağlı, sədaqətlidir. Bu keyfiyyətlər də dolğun xarakterlər yaradarkən onun köməyinə gəlir. M.Niyarlının qadın obrazları bir ayrı mövzudur. Bu obrazlar arasında “femme fatale” yoxdur. Onlar müasir kanonlardan da uzaqdırlar. “Bir başıpapaqlının qalmadığı kənddə” (41-in davasında da beləydi) “cavanların o sarıbaşlara qoşulub o xarabalara – Rusiyətin hansısa vilayətinə” üz tutmaları, gözlərini onların arxasınca uzaqlara dikən kənd qadınları, sinəsi dağlı şəhid anaları... hər cür qadın taleyi və s. onun əsərlərində ovuc içi kimi görünür. Onun “qadınları” 37-nin gözüyaşlı analarıdır. Onun qadınları xarakter göstərməyə tələsməzlər... Ev işlərini bitirəndən sonra “duaya oturar”, namaz üstdə “tanıdığı, tanımadığı, hətta yolunu azmışlara da dua edər” (“Vətəndəndən Vətənə”), ya da “Tənhalığa çəkilən qadın” kimi evini şəhid ailəsinə, özünü “Kimsəsizlər qəbiristanı”na vəsiyyət edər. Hələ “Toy gününün səhəri”ndəki Aytikə püstə... Məclislərdə yeri yuxarı başda olan bu ağbirçək hörmət-izzəti “nə ağır taxtalı əri Fətulla kişiyə görə qazanmışdı, nə də pullu-paralı oğlanlarına görə”. Yalnız özünə görə. Öz əxlaqı, xeyirxahlığı, hamıya əl tutmaq istəyi, yardım təvəqqəsi ilə ona üz tutanları özündə olmasa belə, kimdənsə alıb heç kimi naümüd qoymamaq niyyəti sayəsində qazanmışdı.

Mənzər xanımda məişət motivləri çoxdur. Bunlar süjetin üst qatıdır. Burada Çexovun sözü yada düşür: “Axı həyatda insanlar hər dəqiqə atəş açmır, özlərini asmırlar, ağıllı-ağıllı danışmırlar da... Amma həmişə yeyib-içir, boş danışırlar...” Bunlar da ədəbiyyata köçür. Ədəbiyyatdan hər an xüsusi, qeyri-adi effekt gözləmək, tələb etmək düzgün deyil. Qoy hər şey həyatdakı kimi olsun. Necə ki, ədəbiyyat həyatın təzahürüdür...
Mənzər xanımın iç dünyası zəngindir, biz əsərləri vasitəsilə bu dünyanın qapısını açır, onun bədii həyat verdiyi müxtəlif peşə, fərqli dünyagörüşlü, cürbəcür taleli obrazlarla tanış olur, onların dostuna çevrilir, müəllifə qoşulub həvəslə finala yetişirik.
Mənzər xanımın dəyərvermə, qədirbilmə, təbliğ və təşviq kimi ziyalı xüsusiyyətini xüsusi qeyd etmək istəyirəm. Həsəd duyğusundan məhrum insan da onun bu cəhətinə qibtə etməyə bilməz, onun sevə-sevə reklam etdiyi şəxsin yerində olmaq istər. Mərhum yazıçı, sənətşünas Sara Oğuzu mənə Mənzər xanım tanıdıb və sevdirib. Özü də deyib keçmir, dönə-dönə mövzuya qayıdır, ta həmin yazıçını sənə hərtərəfli tanıdana, sevdirənə qədər. Verdiyi kitablarla, haqqında danışdığı xatirələrlə. Mən Mənzər xanımın belə tanıtdırma, təqdimetmə, diqqətçəkmə kimi keyfiyyətlərindən çox danışa bilərəm, amma bu barədə ən yaxşı Mənzər xanımın özü danışır: “Mən jurnalist Solmaz Əmirli ilə Sara Oğuzu yaxınlaşdırmaqdan ötrü fürsət axtarırdım. Saranın kitabını Solmaza verdim ki, oxusun, Saraya da Solmaz Əmirlinin “Buta” verilişinə baxmağı məsləhət gördüm”. Əsl dost münasibəti, xeyirxahlıq, təmənnasızlıq görmək, ona toxunmaq istəyirsənsə “Oğuz gözəlləməsi”ni aç! Sara Nəzirovanın həyat və yaradıcılığına həsr etdiyi “Oğuz gözəlləməsi” kitabını oxuyarkən Sara Oğuzu oxumaq həvəsi ilə bərabər, Mənzər xanıma da məftun olmaya bilmirsən: “Sara mənim qəlbimə əsərlərində təsvir etdiyi zərif və dözümlü cavanları, müdrik, ağırtaxtalı qocalarıyla girib və mənə elə gəlir ki, Sara heç kəsin yox, mənimdir, mənim müəllifimdir və düz 20 ilə yaxındır ki, Sara mənim həyatımda yaşayır”. O qədər ki, dünyadan köşəndən sonra da.... Dostluq etirafı sevgi etirafı qədər olmur. Burada daha çox susmağa üstünlük verilir. Amma duyumu, əks-sədası möhtəşəm olur...
Yazıçı Seyid Hüseyn və istiqlal şairəsi Ümmügülsümün qızı Qumral Sadıqzadə də Mənzər xanımın sevgi, pərəstiş obyektlərindəndir. “Seyid Hüseyn yadigarı” məqaləsində Qumral xanımı ilk dəfə yazıçı kimi kəşf etməsindən, onun özünü yazıçı kimi çox gec təsdiq etməsindən danışır: “Əsəri heyranlıqla oxuduq... Çox istəyirdim onun özünü görüm, qismət deyilmiş, eşitdim ki, dünyasını dəyişib”. Sevgi dolu, səxavət epitetləri ilə zəngin bu yazı, Q.Sadıqzadəyə müəllif dəyəri ilə bərabər Mənzər xanımın həsəddən uzaq xarakterini açır.
Bir millət kimi ağrılı yerimiz olan qaçqınlar, onların üzləşdikləri maddi, mənəvi, fiziki problemlər nasir M.Niyarlının yaradıcılığında öz əksini tapır.
Mənzər xanımın yaz müjdəli “Novruzgülü” hekayəsi balalar üçün yazılsa da, böyüklərin də zövqünü oxşayır, ruhunu təzələyir, gözəlliyi artırır, bahar ab-havası gətirir.
Adətən, ciddi mövzularla işləyən müəlliflər yumorla bir qədər məsafə saxlayırlar. Mənzər xanım üçün belə bir mövzu sərhəddi, baryeri yoxdur. Onun yumoru tragikomik xarakterlidir.
O, qardaş Türkiyədə də çap olunur, oxunur, “insan yaşamına sayğılı, milli degerlere sahib çıxan, zülmü kabul etməyən” bir vətəndaş, qələm adamı kimi dəyərləndirilir. Türkiyədə M.Niyarlı “Çehov tarzı hikayelər yaratmağı tercih edən” (Zeynep Yıldırım) yazar olaraq xarakterizə olunur. Yəni, sadə insanlardan, onların dərd-sərindən, həyat tərzindən, yaşadığı problemlərdən yazır.Yığcamlıq, psixologizm, həyatın tragikomik təsviri bu üslubun əsas xüsusiyyətləridir ki, Mənzər xanımın hekayələrində müşahidə olunur.
Mənzər xanım səmərəli fəaliyyəti ilə Azərbaycan qadın nəsrinə öz qiymətli töhfələrini vermiş yazıçılarımızdandır. Mənzər Niyarlı bu gün bir imza, bir dəyərdir. Onun yaradıcılığının Ələviyyə Babayeva ilə yaxınlığını vurğulamaq istərdim. Bir məqamı da qeyd etmək istəyirəm ki, onun əsərləri kinematoqrafiya üçün xalis materialdır.
Bu təbrik əziz, mübarək günlərə təsadüf edir. 8 mart Qadınlar günündə dünyaya gələn “kübar yazıçımız” (Aygün Bağırlı) Mənzər Niyarlının bayramları mübarək!

Cəlilabad sakini Bakıda dəm qazından öldü

Bakı şəhərində dəm qazından zəhərlənmə hadisəsi baş verib.
Paytaxtda yaşayan, Cəlilabad rayonunun Maşlıq kənd sakini, 1995-ci il təvəllüdlü Qəhrəman Əliyev hamam otağında dəm qazından zəhərlənərək həyatını itirib.
Faktla bağlı araşdırma aparılır.
Qeyd edək ki, 3 uşaq atası olan Q.Əliyev paytaxtda tikintidə çalışırmış.

Azərbaycana yağan aramsız yağışların səbəbi bu imiş...

Son günlər ölkə ərazisində müşahidə olunan intensiv yağıntılar bir sıra bölgələrdə subasmalara səbəb olub. Qısa müddətdə düşən yağıntının həcmi isə diqqətçəkən dərəcədə yüksəkdir. Bəs bunun arxasında hansı amillər dayanır?
Meteoroloq Cavid Hüseynov açıqlamasında aprel ayında Azərbaycanda müşahidə olunan intensiv yağıntıların və qeyri-sabit hava şəraitinin bir neçə əsas meteoroloji və iqlim səbəbi olduğunu bildirib.
“İlk olaraq bu, atmosfer dövranı və hava kütlələri ilə əlaqədardır. Aprel ayı keçid dövrü olduğu üçün müxtəlif temperatur göstəricilərinə malik hava kütlələri ölkə ərazisində tez-tez qarşılaşır. Şimaldan gələn soyuq hava kütlələrinin cənubun isti hava kütlələri ilə toqquşması atmosfer cəbhələrinin yaranmasına, bu isə öz növbəsində intensiv yağışlara, şimşək çaxmasına və bəzi hallarda doluya səbəb olur”, - o bildirib.
Ekspertin sözlərinə görə, iqlim dəyişikliyi və rütubət də sözügedən prosesdə rol oynayır.
“Qlobal istiləşmə nəticəsində atmosferin temperaturu yüksəldikcə, hava daha çox rütubət saxlama qabiliyyəti qazanır (hər 1 dərəcə artım rütubəti təxminən 7% artırır). Bu, yağıntıların paylanmasını qeyri-müntəzəm edir və qısa müddətdə ekstremal yağıntıların düşmə ehtimalını artırır.
Xəzər də dənizinin təsiri var. Şərq rayonlarında yağıntıların daha güclü olması çox vaxt Xəzər dənizi üzərindən gələn rütubətli hava kütlələrinin qurudakı soyuq cəbhə ilə birləşməsi ilə bağlıdır”.
Meteoroloq oroqrafik amillərdən də (relyef) söz açıb:
“Azərbaycanın dağlıq relyefi hava kütlələrinin qarşısını kəsərək onları yuxarı qalxmağa məcbur edir. Bu proses havanın soyumasına və xüsusilə Böyük və Kiçik Qafqazın ətəklərində yağıntıların intensivləşməsinə gətirib çıxarır”.
Ekoloq Sadiq Həsənov isə saytımıza açıqlamasında yağışların intensiv formada yağmasını belə şərh edib:
“Son günlər Azərbaycanda, ümumilikdə isə Qafqaz regionunda müşahidə olunan intensiv yağışların əsas səbəbi arktik mənşəli siklonların Xəzər dənizi üzərinə daxil olmasıdır. Məlum olduğu kimi, yaz mövsümünə keçid dövründə temperatur fərqləri artır və bu da atmosfer proseslərini daha da aktivləşdirir. Havaların nisbətən mülayimləşməsi nəticəsində Arktika zonasında buzlaqların əriməsi güclənir və bu, şimaldan gələn soyuq hava kütlələrinin formalaşmasına şərait yaradır. Həmin hava kütlələri və siklonlar güclü küləklərin təsiri ilə Şərqi Sibir üzərindən hərəkət edərək Xəzər dənizinin şimal hissəsinə daxil olur”.
Həmçinin bildirilib ki, nəticədə həmin siklonlar bölgədə qeyri-sabit hava şəraiti yaradaraq intensiv yağıntılara səbəb olur:
“Bu cür proseslər əsasən yazın gəlişi dövründə, mart ayının sonlarından başlayaraq aprel ayının ortalarına qədər daha aktiv olur və tez-tez güclü yağışlarla müşayiət edilir. Mart ayının sonlarında yağan yağışlardan sonra isə Aralıq dənizi hövzəsindən daxil olan isti hava kütlələri bölgədə havanın temperaturunu 18–20 dərəcəyə qədər yüksəltdi. Bu istiləşmə buxarlanmanı artırdı ki, bu da yağıntıların intensivliyinə əlavə təsir göstərən amillərdən biri oldu. Hazırkı vəziyyətə əsasən demək olar ki, aprel ayı ərzində də bu cür dəyişkən və yağışlı hava şəraiti davam edə bilər. Aralıq dənizindən daxil olan isti siklonlar qısa müddətli mülayimləşmə yaratsa da, ümumi proseslər yağıntılı havanın üstünlük təşkil edəcəyini göstərir”.
Qeyd edək ki, mart ayının sonunda yağan yağışların miqdarı normadan xeyli artıq olub. Belə ki, Bakı və Abşeron yarımadasında illik yağıntı norması təxminən 200–250 mm olduğu halda, artıq bunun 60–70 faizinə yaxın hissəsi qısa müddətdə qeydə alınıb. Bu isə region üçün kifayət qədər yüksək yağıntı göstəricisi hesab olunur.