Həqiqətə aparan mistik bir yol: "Sehrbazlar dərəsi" tamaşası

Premyerası təqdim olunan "Sehrbazlar dərəsi" tamaşası, Xalq yazıçısı Kamal Abdullanın 2006-cı ildə nəşr olunan eyniadlı romanı əsasında səhnələşdirilib. Tamaşa mistik əhvalatlar, paralel dünyalar arasındakı ahəng, insanın daxili mübarizəsi, həqiqət axtarışı və ruhi sülhə çatma mövzularını əhatə edir.
Hadisələr baş qəhrəman Karvanbaşının atası Cəlladbaşını axtarmaq üçün yola çıxması ilə başlayır. Tale onu Sehrbazlar dərəsi adlanan sirli və metafizik bir məkana gətirir. Burada o, Ağ dərviş və hər iki dünyada yaşayan Səyyah sehrbazın çağırdığı ruhlarla qarşılaşır. Atasının izinə düşdükcə, əslində, özünü və həqiqəti dərk etmək üçün bir sınağa çəkildiyini anlayır.
Karvanbaşı bu sirli məkanda müxtəlif sınaqlardan keçir və nəticədə yolun sonu faciəvi bir aqibətlə bitir. Tamaşa insanın həqiqət axtarışında ödədiyi bədəl, daxili mübarizənin çətinliyi və bağışlamağın gücü kimi dərin fəlsəfi mesajlar verir.
Karvanbaşının hekayəsi göstərir ki, hər bir insanın öz həqiqətini tapmaq üçün keçməli olduğu bir yol var və bu yol, bəzən özünü itirmədən keçilməzdir.
Tamaşanın uğurlarından biri də aktyorların inandırıcı və təsirli ifasıdır. Karvanbaşını canlandıran aktyorun oyunu tamaşaçıya onun daxili çırpınışlarını göstərir.
Onun ümidsizliyi, qəzəbi ümidsizliyi, qəzəbi və daxili sarsıntıları ustalıqla təqdim olunur. Xüsusilə, Ağ Dərvişin fəlsəfi nitqləri və Səyyah Sehrbazın sirli duruşu tamaşanın mistik ovqatını daha da gücləndirir.
Bütün aktyor heyəti həm psixoloji, həm də fiziki oyunu birləşdirərək tamaşanı daha təsirli edir. Bədən dili, üz ifadələri və səhnədəki hərəkətlər tamaşaçını Sehrbazlar dərəsinin sehrli dünyasına aparır.
Tamaşa boyu istifadə edilən işıq oyunları, səs effektləri və səhnə dekorasiyası mistik atmosferi gücləndirərək Sehrbazlar dərəsinin metafizik dünyasını canlandırır.
Səhnəyə sirli bir dərinlik verən duman və kölgə oyunları tamaşaçını bu dünyanın bir parçasına çevirir.
Zaman və məkanın sərhədlərinin itirildiyi səhnələrdə işıq və səslərin ritmi tamaşaçını xəyali bir səyahətə aparır, onu gerçəklik və illüziya arasında qeyri-müəyyən bir dünyaya sürükləyir. Gerçək və xəyali dünyalar arasındakı sərhədlərin silinməsi, tamaşaçıya reallığın nisbi olduğunu xatırladır. Tamaşa, görünən və görünməyən aləmlərin bir-biri ilə necə qarşılaşa biləcəyini vizual və səs effektləri ilə nümayiş etdirir.
"Sehrbazlar dərəsi "sadəcə bir teatr əsəri deyil, eyni zamanda insanın daxili dünyasına bir səyahətdir.
Tamaşanın sonunda tamaşaçı, öz həyatında hansı həqiqətləri axtardığını, hansı bədəlləri ödədiyini və ən sonunda içində barışıq tapıb-tapmadığını düşünməyə başlayır.
Bəlkə də tamaşaçı, öz həyatında da Karvanbaşı kimi həqiqət axtarışında olduğunu, bəzən həqiqətin onu qorxutduğunu, bəzən də onu dəyişdirdiyini hiss edir. Tamaşanın mistik atmosferi bir müddət onunla qalır və o, gündəlik həyatda öz daxili səsini dinləməyə başlayır.
Tamaşa sual verməyə vadar edir: Həqiqətə çatmaq üçün nələrdən keçməyə hazırsan?
Həyatımızdakı bəzi cavabları tapmaq üçün keçməli olduğumuz yollar bəzən ağrılı, bəzən isə aydınladıcı olur. Tamaşadan sonra bu suallar uzun müddət tamaşaçının zehnində qalır və düşünməyə vadar edir.
Qeyd edim ki, tamaşa Akademik Milli Dram Teatrının səhnəsində nümayiş olunur. Bu möhtəşəm tamaşanın ərsəyə gəlməsində əməyi keçən hər kəsə – rejissor, aktyorlar, texniki heyət və digər yaradıcı şəxslərə təşəkkür edirəm.
Şəhla Əhmədova
Azərbaycan Dillər Universiteti
İctimaiyyətə əlaqələr şöbəsinin əməkdaşı