Azərbaycan Demokrat Firqəsinin
mübariz, fədakar oğlu və tarix
tədqiqatçısı Məhərrəm İmaz
vəfat etdiMəhərrəm İmaz Azərbaycan Demokrat Firqəsinin uzun illər fəaliyyət göstərmiş üzvlərindən və Azərbaycan milli hərəkatının tarixini araşdıranlardan biri idi. O, ömrünün uzun hissəsini Azərbaycan Milli Hökumətinin tarixi irsinin və Azərbaycan Demokrat Firqəsinin mübarizə tarixinin qorunmasına, toplayıb və sənədləşdirilməsinə həsr etmişdi.
Azərbaycan Respublikasına mühacirət sonra da o, Azərbaycan Demokrat Firqəsinin üzvləri və tərəfdarları ilə birlikdə fəaliyyətini davam etdirdi. Siyasi və mədəni tədbirlərdə fəal iştirak etməklə yanaşı, 21 Azər Hərəkatının tarixi və onun görkəmli şəxsiyyətləri haqqında elmi araşdırmalar apardı.
Məhərrəm İmazın ən tanınmış əsəri «İbrahimi ailəsi; bir nəslin əfsanəsi» kitabıdır. Bu əsər İbrahimi ailəsinə, xüsusilə Azərbaycan Milli Hökumətinin Baş prokuroru Fəridun İbrahimiyə aid sənədlərin, xatirələrin və arxiv materiallarının uzun illər ərzində toplanmasının nəticəsidir. Müəllif bu kitabda ailə üzvlərinin həyat və mübarizə yolunu işıqlandırmaqla yanaşı, Azərbaycan milli hərəkatının tarixinin və həmin dövrün ziyalı və mübarizlərinin rolunun mühüm bir hissəsini sənədləşdirmişdir.
Məhərrəm İmaz yalnız bir kitabın müəllifi deyildi. O, uzun illər Azərbaycan Demokrat Firqəsinin rəhbərləri, mübarizlərinin fəaliyyəti ilə bağlı tarixi sənədləri, xatirələri və arxiv materiallarını toplayıb qorumuşdur. Bu gün tədqiqatçıların istifadə etdiyi bir çox dəyərli sənədlər onun zəhməti sayəsində saxlanılmış və elmi ictimaiyyətə təqdim olunmuşdur. Ömrünün son illərində o, İbrahimi ailəsinə məxsus dəyərli sənədləri, o cümlədən Firidun İbrahiminin bacısı İranduxt İbrahiminin xatirə və yazılarını da tədqiqatçıların istifadəsinə vermişdir.
Silahdaşları Məhərrəm İmazı təvazökar, dəqiq, etibarlı və tarixi həqiqətə sadiq bir insan kimi xatırlayırlar. O hesab edirdi ki, demokratik hərəkatın tarixi yaddaşının qorunması Azərbaycan xalqının azadlıq, sosial ədalət və milli hüquqlar uğrunda mübarizəsinin ayrılmaz hissəsidir.
Məhərrəm İmazın vəfatı müasir tarix tədqiqatçılarını, eləcə də Azərbaycan Demokrat Firqəsinin üzvləri və tərəfdarları bu hərəkatın tarixi yaddaşını qoruyan ən dəyərli insanlardan birindən itirdi. Onun qoyub getdiyi əsərlər və sənədlər, xüsusilə «İbrahimi ailəsi; bir nəslin əfsanəsi» kitabı, Azərbaycan Milli Hökumətinin tarixini və Firidun İbrahiminin nəslinin mübarizə yolunu öyrənmək üçün bundan sonra da dəyərli mənbələrdən biri olaraq qalacaqdır.
Məhərrəm İmazın adı və xatirəsi azadlıq, demokratiya və sosial ədalət ideallarına sadiq bir mübariz və tədqiqatçı insan kimi həmişə ehtiramla yad ediləcək.