16-04-2026, 10:42
İsrail kəşfiyyatının etirafı
Tehran ABŞ və İsrailin hərbi əməliyyatlarından sonra daha sərt mövqe tutub. Bu barədə “Voll Strit Jurnal” (VSJ) qəzetində yayımlanan məqalədə deyilir.
Bildirilib ki, amerikalılar üçün İran hakimiyyəti pisə doğru dəyişib:
“ABŞ İrana qarşı hərbi əməliyyata başlayaraq yüksək vəzifəli şəxslərinin öldürülməsinin rejim dəyişikliyi üçün şərait yaradacağına ümid edirdi.
Vaşinqton rəsmiləri Tehranda ABŞ-İsrail maraqlarına tabe olan bir liderin ortaya çıxacağına əmin idilər, lakin bu baş vermədi. Əksinə, yaranan siyasi boşluğu həm ölkə daxilində, həm də beynəlxalq səviyyədə kompromisə az maraq göstərən radikal yeni liderlər doldurur”.
İsrailin İran bölməsi üzrə hərbi kəşfiyyat xidmətinin keçmiş rəhbəri Denni Sitrinoviç də qeyd edib ki, müharibə rejimi dəyişdirib, lakin müsbətə doğru yox:
”Biz iranlıların müharibədən əvvəl üzləşdiyindən daha pis bir reallıq yaratdıq".
16-04-2026, 09:12
Yusif Ağbulaqlıdan
bir xatirə
Nənəm Həlimə Orucəli qızı (1901-14 fevral 1975) Kərbəlayı Bayram babamın ilk həyat yoldaşıdır. Təəssüf ki, nənəmin övladı olmayıb. Amma bizə sonsuz məhəbbəti ilə yaddaşlarımızda qalıb. 1977- ci ildə nənəmin şəkildə göstərdiyim əşyalarını–səhəng, yun darağı, xəlbir, babamın 1929-cu ildə Kərbəladan gətirdiyi muncuqdan qalan hissə, nənəmə gətirdiyi mis yağ piyaləsi, təsbehi Bakıya köçəndə özümüzlə gətirmişik. Nə yaxşı ki, bu təskinliklərim məni 52 ildir ki, sakitləşdirir:
Həlimə nənəm
Bu gecə yuxuma Həlimə nənəm
Girmişdi, nə qədər sevindim, Allah.
Sən demə bir azdan tez gedəcəkmiş,
Gözümü açanda çəkəcəmmiş ah.
Keçdi buxarını, təndiri gəzdi,
Tiyanın altını bərk qalamışdı.
Başını tərpətdi asta-astaca-
Gözünün önündə səhəng durmuşdu.
Xanım yerişiylə gəzdi hər yanı,
Oraq, kərəntiyə, dəhrəyə baxdı.
Görüb gülümsədi yun darağını,
Asılı kirişə, cəhrəyə baxdı.
Xəlbirə, ələvəyə vurdu əlini,
Dedi: yağ küpəsi, nəhrə hardadı?
Kərbəladan gələn yağ piyaləsin
Soruşdu, ay nənə, dedim, burdadı.
Babamın kəhrəba nişanəsini
Tövlə qapısında görmədi gözü,
Dedim: nənə, vallah, itirməmişəm,
Bu yanda asmışam, bax, budur özü.
Həvəni, kirkiti, xananı gəzdi,
Dedim: sındırmışam vərəngələni,
Dinmədi, üzümə baxmadı da heç,
Bildim ki xoşuna gəlmədi yəni.
Dedim ki: ay nənə, təsbehin durur,
Mən ondan alıram sənin iysini.
Dedi: yaxşı qoru, ağıllı balam,
Yaxşı ki, tapırsan təskinliyini.
Qaçdım ki, təsbehi götürüb gələm—
Nənəm gəlişiylə sevinc vermişdi.
Geriyə döndüm ki, nə gəzir nənəm,
Nənəm sakitcənə çıxıb getmişdi.
Yuxu görürəmmiş, sərsəm ayıldım,
Göz açdım yataqda uzanıqlıyam.
Yandırdı nənəmin sakit gedişi,
Bilmədim hönkürüb necə ağlıyam.
Əşyalar nənəmdən yadigarımdır,
Mənə xatırladır keçən ayları.
Hayıf ki, şəkili qalmadı bircə,
Bütün saxlamışam bu qalanları.
Yusif Ağbulaqlı yaddan çıxarmaz,
O, bizə qeyrətdən bir qala qurdu.
Övladı olmadı nənəmin, əfsus,
Amma övladlıdan uca tutuldu.
16-04-2026, 08:24
Mükəmməl tədqiqat
əsəri
15 aprel 2026-cı il tarixində Qərbi Azərbaycan İcmasında, İcmanın Nəzarət Təftiş Komissiyasının üzvü, filologiya üzrə fəlsəfə doktoru, dosent Cəlal Allahverdiyevin “İrəvanda Azərbaycan təhsil tarixi” adlı monoqrafiyasının təqdimatı keçirilib. Tədbirdə Qərbi Azərbaycan İcmasının İdarə Heyətinin üzvləri, icma sədrləri, şura sədrləri, millət vəkilləri, ziyalılar və ictimaiyyət nümayəndələri iştirak ediblər.
Təqdimatı açan Qərbi Azərbaycan İcmasının İdarə Heyətinin sədri, millət vəkili Əziz Ələkbərli bildirib ki, nəşr Qərbi Azərbaycanın təhsil tarixinin sistemli şəkildə araşdırılması baxımından mühüm elmi mənbədir. O qeyd edib ki, monoqrafiya İrəvanda Azərbaycan maarifçiliyinin zəngin ənənələrini üzə çıxararaq tarixi həqiqətlərin bərpasına və gələcək nəsillərə ötürülməsinə xidmət edir.
Qərbi Azərbaycan İcmasının sədr müavini, millət vəkili, professor Hikmət Babaoğlu vurğulayıb ki, əsər yalnız elmi deyil, həm də ictimai-siyasi baxımdan əhəmiyyətlidir. Onun sözlərinə görə, kitab Qərbi Azərbaycan həqiqətlərinin beynəlxalq elmi dövriyyəyə çıxarılması və milli yaddaşın möhkəmləndirilməsi baxımından xüsusi rol oynayır.
Tədbirdə həmçinin Qərbi Azərbaycan İcması Müşahidə Şurasının üzvü, Milli Məclisin komitə sədri, millət vəkili Musa Urud,
İcmanın İdarə Heyətinin üzvü, tarix üzrə fəlsəfə doktoru, Dövlət Mükafatı laureatı Nazim Mustafa,
İcmanın Qadınlar Şurasının sədri, millət vəkili Məlahət İbrahimqızı, Millət vəkili Rizvan Nəbiyev, AMEA-nın müxbir üzvü, professor Könül Bünyadzadə, İcmanın Qadınlar Şurasının üzvü, millət vəkili Tənzilə Rüstəmxanlı və İcmanın Hüquq Komissiyasının sədri, Böyük Qarakilsə İcmasının sədri, professor
Zahid Cəfərov çıxış edərək əsərin elmi əhəmiyyətini yüksək qiymətləndiriblər. Qeyd edilib ki, əsər Azərbaycan tarixşünaslığı və pedaqoji fikir tarixində mühüm yer tutur və monoqrafiya Qərbi Azərbaycanın təhsil irsinin sistemli şəkildə araşdırılması ilə yanaşı, bu sahədə mövcud olan boşluqların doldurulmasına və tarixi həqiqətlərin elmi əsaslarla ortaya qoyulmasına ciddi töhfə verir.
Çıxışlarda o da vurğulanıb ki, bu fundamental tədqiqat Qərbi Azərbaycanın təhsil və maarifçilik tarixinin öyrənilməsi istiqamətində mühüm elmi hadisə olmaqla yanaşı, milli yaddaşın bərpasına xidmət edən dəyərli mənbədir.
Kitabın müəllifi, Qərbi Azərbaycan İcması Nəzarət Təftiş Komissiyasının üzvü, filologiya üzrə fəlsəfə doktoru, dosent Cəlal Allahverdiyev təqdimata qatılan hər kəsə təşəkkürünü bildirib. Qeyd edib ki, bu əsərin əsas məqsədi Qərbi Azərbaycanın təhsil və maarifçilik tarixini elmi əsaslarla araşdıraraq gələcək nəsillərə çatdırmaq, eyni zamanda tarixi həqiqətləri obyektiv şəkildə ortaya qoymaqdır. Müəllif vurğulayıb ki, bu istiqamətdə araşdırmalar gələcəkdə də davam etdiriləcək.
Qeyd edək ki, 536 səhifəlik “İrəvanda Azərbaycan təhsil tarixi” monoqrafiyası qədim İrəvan mahalında təhsil sisteminin formalaşması və inkişaf mərhələlərini ilk dəfə sistemli şəkildə araşdırır. Müəllif bu əsərdə Ümumtürk mədəni sisteminin ayrılmaz hissəsi olan bölgədə məscid məktəbləri, mədrəsələr və rus-Azərbaycan məktəblərinin yaranması və inkişafını ilk dəfə olaraq sistemli şəkildə elmi dövriyyəyə daxil edib. Araşdırma arxiv sənədləri əsasında sübut edir ki, Qərbi Azərbaycanda təhsil sistemi əsrlər boyu xalq pedaqogikasına və islam mənəviyyatına söykənərək milli varlığın qorunmasında mühüm rol oynayıb.
Monoqrafiyada İrəvanın maarifçilik mühitində mühüm rol oynamış Mirzə Cabbar Məmmədzadə, Haşım bəy Vəzirov, İbrahim Səfi, Vahid Şadiyev kimi ziyalıların fəaliyyəti geniş təhlil olunur. Xüsusilə Mirzə Cabbar Məmmədzadənin pedaqoji və metodiki fəaliyyəti, “Azərbaycan dili” dərsliklərinin hazırlanmasındakı xidmətləri yüksək qiymətləndirilir.
Eyni zamanda əsərdə İrəvan Kişi Gimnaziyasının fəaliyyəti xüsusi yer tutur. Müəllif arxiv sənədləri əsasında göstərir ki, bu təhsil ocağı yalnız bilik verməklə kifayətlənməyib, həm də Azərbaycanın gələcək dövlət xadimlərinin, diplomatlarının yetişməsində mühüm rol oynayıb. Gimnaziyanın məzunları sırasında Teymur bəy Makinski və Əkbər ağa Şeyxülislamov kimi tarixi şəxsiyyətlərin adı çəkilir.
Monoqrafiyanın elmi redaktorları sırasında filologiya elmləri doktoru, professor Mahirə Nağıqızı və siyasi elmlər doktoru, professor Hikmət Babaoğlu yer alır. Tarix üzrə fəlsəfə doktoru Nazim Mustafanın məsləhətçiliyi ilə hazırlanmış əsər tanınmış alimlər tərəfindən yüksək dəyərləndirilib.
Kitaba filologiya elmləri doktoru Almaz Ülvi ön söz yazıb.
15-04-2026, 22:50
İndoneziya səfiri Xankəndi şəhərində - FOTO
Aprelin 15-də İndoneziyanın Azərbaycandakı fövqəladə və səlahiyyətli səfiri Berlian Helmin Qarabağa səfəri çərçivəsində Xankəndi şəhərinə gəlib. Xankəndi şəhərində, Ağdərə və Xocalı rayonlarında Prezidentin xüsusi nümayəndəliyinin məsləhətçisi Qasım İbrahimov, səfirə burada aparılan bərpa-quruculuq işləri, yenilənmiş infrastruktur, əhalinin köçü barədə məlumat verib. İlk dəfə Xankəndinə səfər edən səfir, şəhərə heyranlığını gizlətməyib. Xankəndi şəhərində, Ağdərə və Xocalı rayonlarında Bərpa,Tikinti və İdarəetmə Xidmətinin ictimaiyyətlə əlaqələr şöbəsindən verilən xəbərə görə, şəhərlə tanışlıqdan sonra B.Helmin Qarabağ Universitetini ziyarət edərək, kitabxana, dərs otaqlarına baxıb. Xatırladaq ki, B.Helmini Xankəndidən əvvəl Şuşa şəhərində olub. Səfir gələcəkdə İndoneziyanın şəhərlərindən birinin Şuşa ilə qardaşlaşmasının iki ölkə arasında münasibətlərə layiqli töhfə verə biləcəyini vurğulayıb.
15-04-2026, 22:43
Zərifə Əliyeva Azərbaycan tibb
tarixində silinməz iz qoyub
Hər il 15 aprel tarixində Azərbaycan xalqı görkəmli oftalmoloq alim, akademik Zərifə Əliyevanın əziz xatirəsini dərin ehtiramla yad edir. Ömrünü tibb elminin inkişafına və insan sağlamlığının qorunmasına həsr etmiş bu böyük şəxsiyyətin zəngin elmi irsi Azərbaycan səhiyyəsinin tərəqqisində mühüm rol oynamışdır.
Zərifə Əziz qızı Əliyeva 1923-cü il aprelin 28-də Naxçıvan Muxtar Respublikasının Şərur rayonunun Şahtaxtı kəndində anadan olmuşdur. 1942-ci ildə orta məktəbi bitirdikdən sonra Azərbaycan Dövlət Tibb İnstitutuna daxil olmuş, 1947-ci ildə ali təhsilini əla qiymətlərlə başa vurmuşdur. O, 1949-cu ildən Azərbaycan Elmi-Tədqiqat Göz Xəstəlikləri İnstitutunda fəaliyyətə başlamış və oftalmologiya sahəsində fundamental elmi tədqiqatlar aparmışdır.
Alimin elmi fəaliyyətinin əsas istiqamətlərindən biri Azərbaycanda geniş yayılmış traxoma xəstəliyinə qarşı mübarizə olmuşdur. Onun bu sahədə əldə etdiyi nailiyyətlər nəticəsində xəstəliyin qarşısının alınmasında mühüm uğurlar əldə edilmişdir. 1960-cı ildə müdafiə etdiyi namizədlik dissertasiyası və tətbiq etdiyi müalicə üsulları respublika miqyasında geniş yayılmışdır. Zərifə Əliyeva həmçinin qlaukoma, virus mənşəli göz xəstəlikləri və görmə orqanının peşə patologiyası üzrə mühüm tədqiqatlar aparmışdır. Onun elmi araşdırmaları sənaye sahəsində çalışan insanların sağlamlığının qorunmasına, peşə xəstəliklərinin qarşısının alınmasına və müasir diaqnostika üsullarının tətbiqinə mühüm töhfə vermişdir.
1977-ci ildə doktorluq dissertasiyasını müdafiə edərək tibb elmləri doktoru elmi dərəcəsinə layiq görülən Z.Əliyeva. sonra Azərbaycan Dövlət Həkimləri Təkmilləşdirmə İnstitutunda Oftalmologiya kafedrasına rəhbərlik etmişdir. O, 150-yə yaxın elmi əsərin, monoqrafiya və dərs vəsaitlərinin müəllifi kimi dünya oftalmologiya elminə dəyərli töhfələr vermişdir. 1981-ci ildə SSRİ Tibb Elmləri Akademiyasının, akademik M.İ.Averbax adına mükafatina layiq görülməsi onun elmi nüfuzunun beynəlxalq səviyyədə tanınmasının göstəricisi olmuşdur.
1983-cü ildə Azərbaycan Elmlər Akademiyasının həqiqi üzvü seçilən Zərifə Əliyeva Azərbaycan tarixində ilk qadın akademik-oftalmoloq kimi elm salnaməsinə adını qızıl hərflərlə yazdırmışdır. O, yalnız alim kimi deyil, həm də pedaqoq və ictimai xadim kimi yüksək nüfuz qazanmış, milli səhiyyə sisteminin inkişafına və ixtisaslı kadrların hazırlanmasına mühüm töhfələr vermişdir.
Zərifə Əliyeva eyni zamanda Ulu Öndər Heydər Əliyevin həyat yoldaşı, Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin anası idi. Onun yüksək mənəvi keyfiyyətləri, humanizmi və ziyalılığı Azərbaycan qadınının parlaq nümunəsi kimi yadda qalmışdır. O, həkimlik peşəsinə dair belə deyirdi: “Həkim insanın ən doğma adamıdır. O, insanlardan özünü ayırmamalı, özünü sevən, laqeyd insan olmamalıdır.” Bu fikir onun həyat və fəaliyyətinin əsas prinsipini əks etdirirdi.
Görkəmli alim 1985-ci il aprelin 15-də Moskva şəhərində vəfat etmiş, 1994-cü ildə nəşi Bakıya gətirilərək Fəxri Xiyabanda dəfn edilmişdir. Bu gün onun məzarı xalqımız tərəfindən ehtiramla ziyarət edilir və əziz xatirəsi daim yad olunur.
Hazırda 2002-ci ildən fəaliyyət göstərən Akademik Zərifə Əliyeva adına Milli Oftalmologiya Mərkəzi görkəmli alimin adını daşıyaraq onun zəngin elmi irsini yaşadır. 2023-cü ildə akademikin anadan olmasının 100 illik yubileyi ölkəmizdə geniş qeyd olunmuş, bu münasibətlə silsilə elmi və ictimai tədbirlər keçirilmişdir.
Akademik Zərifə Əliyevanın həyat yolu Azərbaycan tibb elminin şərəfli salnaməsidir. Onun elmi nailiyyətləri, humanist ideyaları və yüksək mənəvi dəyərləri bu gün də öz aktuallığını qoruyur. Böyük alimin işıqlı xatirəsi xalqımızın qəlbində əbədi yaşayacaq və gələcək nəsillərə örnək olaraq qalacaqdır.
Səkinə Sadıxova
Abşeron Rayon Mərkəzi Xəstəxanasının direktoru
15-04-2026, 09:31
“Milli Pediatriya Dərnəyinin
I Milli Konqresi” keçirilib
TƏBİB və Respublika Pediatriya Mərkəzinin dəstəyi, Milli Pediatriya Dərnəyinin təşkilatçılığı ilə “Milli Pediatriya Dərnəyinin I Milli Konqresi” keçirilib.
Tədbirin açılış mərasimində Azərbaycan Respublikası Milli Məclisin deputatları Məlahət İbrahimqızı və Müşfiq Məmmədli, TƏBİB-in Ana və uşaq sağlamlığı şöbəsinin müdiri Sevinc Məmmədova, Milli Pediatriya Dərnəyinin sədri Anar Qurbanov, həmsədrləri Yalçın Mirzəyev, Kamil Şərifov, Respublika Pediatriya Mərkəzinin direktoru Azər Əhmədov, Qarabağ Universitetinin Klinikasının baş direktoru Samir Babayev, “Həyat Fondu”nun rəhbəri, xeyriyyəçi və ictimai xadim Hacı Nuran və konqresin elmi komitəsinin katibi Sərxan Elbəyiyev, həmçinin Türkiyə Respublikasının Milli Pediatriya Dərnəyinin, Gazi Universitetinin prorektoru, professor Hasan Tezer, Türk Çocuk Acil və Yoğun Bakım Derneğinin sədri, professor Özlem Tekşam, Türk Neonatologiya Dərnəyinin sədri, professor Esin Koç çıxış edib.
Bakı şəhəri və regionlarla yanaşı, Türkiyə Respublikasından dəvət olunmuş pediatrlar, səhiyyə mütəxəssisləri və elmi ictimaiyyət nümayəndələri müxtəlif mövzular üzrə elmi məruzələrlə çıxış edib.
Konqres çərçivəsində pediatriyanın müxtəlif istiqamətlərini əhatə edən panel müzakirələr təşkil edilib.
Qeyd edək ki, konqresin məqsədi uşaqların sağlamlığı naminə yeni yanaşmaların müzakirəsi, elmi yeniliklərin mübadiləsi və beynəlxalq əməkdaşlığın gücləndirilməsidir.
15-04-2026, 09:13
İran limanları
mühasirədə
ABŞ-ın Mərkəzi Komandanlığı “CENTCOM” bildirib ki, 10 mindən çox quru qoşunları, dəniz piyadaları və hava qüvvələri şəxsi heyəti, onlarla hərbi gəmi və təyyarə ilə birlikdə İran limanlarının mühasirəsi əməliyyatında iştirak edir.
CENTCOM daha sonra iddia edib ki, son 24 saat ərzində heç bir gəmi bu mühasirəni keçə bilməyib və altı ticarət gəmisi də Amerika qüvvələrinin əmri ilə marşrutunu dəyişərək Oman dənizindəki İran limanlarından birinə geri dönməyə məcbur olub.
Bu ABŞ hərbi qurumu vurğulayıb ki, bu mühasirə “bitərəf” şəkildə Ərəb körfəzi və Oman dənizində İran limanlarına daxil olan və çıxan bütün gəmilərə qarşı tətbiq olunur; bu isə eyni zamanda İranla bağlı dəniz marşrutlarına tam nəzarət məqsədi daşıyır.
Amerika qüvvələri Hörmüz boğazından qeyri-İran limanlarına doğru hərəkət edən gəmilərin “naviqasiya azadlığını” dəstəkləyir; bu mövqe Vaşinqtonun İranın dəniz çıxışlarını məhdudlaşdırmaq və ona maksimum təzyiq göstərmək cəhdini göstərir.
Bu hadisələr bölgə sularında gərginliyin görünməmiş səviyyədə artdığı bir vaxtda baş verir və İran limanları ətrafında Amerika hərbi qüvvələrinin genişmiqyaslı mövcudluğu böhranın yeni mərhələyə daxil olduğunu göstərən əlamət kimi qiymətləndirilir.
15-04-2026, 05:22
Psixoloji-emosional
esse
Birinci gün heç nəyin fərqində olmursan.
İkinci gün, "itirən odur, mən heç nə itirmədim" deyə, bunu özünə dərd etməyin yersiz olduğunu düşünürsən, daha doğrusu düşünməyə çalışırsan. Əslində olan isə bu sözlərlə özünə təsəlli vermək istəyindir.
Üçüncü gün darıxırsan, görmək, səsini eşitmək istəyirsən.
Amma, dördüncü gün bu qədər rahatlıqla sənsiz qala bildiyi gəlir ağlına və qəlbən inciyirsən.
Bu inciklik artıq əbədi ayrılığın, geri dönüşü olmayan yola basılan ilk addımın xəbərçisidir.
Amma, məni incidən əsl səbəb nə onun gedişi oldu, nə yaşanan duyğuların bitməsi. Mənim ürəyimi nişan alan atəş bu gedişin bitirdiyi arzular oldu.
Halbuki, dünyanın ən xoşbəxt qadını olacağım duyğusu və sevinci ilə günləri sayırdım, xəyallarımın zirvəsində dayanan ana olmaq xoşbəxtliyinin artıq ən yaxınımda, əlçatan olduğunu hiss edirdim.
Halbuki, mən çox şey istəməmişdim...
Sadəcə anlayış...
Bu qədər böyük sevgimin, dəyərimin qarşılığında sadəcə anlayış istəyim bu qədər çətin olmamalı idi,
Sevgim...
Doğrudan indi bu ifadəni işlədərkən ağlıma gəldi, nədir axı sevgi ?
Şəninə ən gözəl cümlələr qurulan, şeirlər yazılan, mahnılar bəstələnən bir duyğu bu qədər gözəl təsvir edildiyi halda, niyə bizə ən böyük acı verir, ürəyimizdə ən dərin yara açır?
Düşünəndə, sevdiyimiz insan da məhz sevginin özü kimidir. Biz daha çox sevdikcə, o, daha çox məsafə qoyur araya.
Belə çıxır ki, biganəlik sevgidən daha mərhəmətli hissdir, ən azından ona görə ki, o, qarşı tərəfin diqqətini sənin üzərinə çəkməyi bacarır.
Jalə Asiman
14-04-2026, 19:40
Azərbaycanın hərb tarixinə dair
kitab türk dilində çapdan çıxıb
“Azerbaycan'da Askeri işleri ve Askeri Sanati (Eski çağlardan 16. yüzyılına kadar)” adlı monoqrafiya işıq üzü görüb.
AZƏRTAC xəbər verir ki, geniş oxucu üçün nəzərdə tutulan 344 səhifəlik elmi əsərin müəllifi Milli Müdafiə Universitetinin Hərbi Elmi Tədqiqat İnstitutunun professoru, “Dərbənd” Xeyriyyə İctimai Birliyinin sədri, ehtiyatda olan birinci dərəcəli kapitan, tarix elmləri doktoru, professor Nurulla Əliyevdir.
Əsər Milli Müdafiə Universitetinin Hərbi Elmi Tədqiqatlar İnstitutu tərəfindən hazırlanmış “Azərbaycanın hərb tarixi” monoqrafiyası əsasında təkmilləşdirilib. Kitabda üç minillik dövr ərzində Azərbaycan ərazisində baş vermiş hərbi-siyasi hadisələr, qədim dövrlərdən XVI əsrə qədər baş vermiş müharibələr və hərbi-strateji düşüncənin formalaşma mərhələləri geniş şəkildə işıqlandırılır.
Zəngin mənbələrə və elmi ədəbiyyata əsaslanan bu tədqiqatda Azərbaycanda hərb sənətinin yaranması və inkişaf xüsusiyyətləri, hərbi sistemin təşkili, döyüş taktikaları, istehkam və müdafiə qurğularının rolu, eləcə də müxtəlif silah növlərinin istehsalı və tətbiqi məsələləri ətraflı şəkildə araşdırılır.
Müəllif tərəfindən təqdim edilən monoqrafiyada bu dövrdə Azərbaycan ərazisində yaşamış tayfaların müharibələrdə iştirakı, qədim Azərbaycan dövlətlərində hərb işinin təşkili və yerli tayfaların silahları haqqında qiymətli məlumatlar da öz əksini tapıb.
Kitab çoxlu sayda tarixi xarakterli illüstrativ materialla zənginləşdirilib – dövlətlərin, yürüşlərin xəritələri, döyüş əməliyyatlarının, hərbi təşkilatların yürüş və döyüş düzülüşləri sxemləri, tarixi silahların fotoşəkilləri, batal miniatürləri, o cümlədən to¬rev¬tika və daşişləmə sənəti nümunələri daxil edilir.
Beləliklə, ən qədim dövrlərdən XVI əsrə qədər Azərbayca¬nın hərb tarixinin öyrənilməsi və müvafiq ümumiləşdirilməsinin aktuallığı, problemin Azərbaycan tarixşünaslığında konkret–tarixi və konseptual baxımdan araşdırılmaması təqdim edilən tədqiqatın mövzu və məqsədlərini şərtləndirib.
Elmi məzmunu və aktuallığı ilə seçilən bu nəşr elmi biliklərin yayılmasına, milli tariximizin zənginləşdirilməsində əhəmiyyətli rol oynayır və daha dərindən öyrənilməsinə xidmət edir.
14-04-2026, 15:06
Xankəndidə filial açıldı.
FOTO
Aprelin 14-də Xankəndi şəhərində Enerji Məsələlərini Tənzimləmə Agentliyinin (EMTA) Qarabağ filialının açılışı olub.Xankəndi şəhərində, Ağdərə və Xocalı rayonlarında Bərpa, Tikinti və İdarəetmə Xidmətinin ictimaiyyətlə əlaqələr şöbəsindən verilən xəbərə görə, “Xankəndi” Biznes Mərkəzində keçirilən açılış mərasimində çıxış edən EMTA-nın İdarə Heyətinin sədri Samir Axundov, Xankəndidə Qarabağ filialının açılmasını həm tarixi, həm də strateji hadisə adlandırıb.O, bildirib ki, Qarabağ filialının fəaliyyət ərazisinə Xankəndi ilə yanaşı Xocalı, Şuşa şəhəri, Ağdam, Füzuli, Cəbrayıl, Xocavənd, Zəngilan, Qubadlı və Laçın rayonları daxildir. Onun sözlərinə görə, Qarabağ da daxil olmaqla,Agentliyin fəaliyyət göstərən filiallarının sayı 11-ə çatdı.Xankəndi şəhəri, Ağdərə və Xocalı rayonlarında Azərbaycan Respublikası Prezidentinin xüsusi nümayəndəsinin müavini Səbuhi Qəhrəmanov da vurğulayıb ki, filialın Xankəndidə açılması bölgədə sabitliyin və inkişafın bərqərar olmasının göstəricisidir.Bu,həm bölgənin sakinləri, həm də burada fəaliyyət göstərən müəssisələr üçün əlçatan xidmət deməkdir. Qeyd edək ki, Enerji Məsələlərini Tənzimləmə Agentliyi, elektrik və istilik enerjisi, habelə qaz təchizatı sahələrində fəaliyyət göstərən müəssisələr, eləcə də istehlakçılar üzərində tənzimləməni, o cümlədən dövlət nəzarətini həyata keçirir. Xatırladaq ki, Enerji Məsələlərini Tənzimləmə Agentliyi (EMTA) 2017-ci ildə Energetika Nazirliyinin tabeliyində publik hüquqi şəxs statusu ilə yaradılıb.
Sorğu
Saytımızda hansı mövzulara daha çox yer verilməsini istəyirsiniz?
Son buraxılışımız
Facebook səhifəmiz
Reklam
Hava
Valyuta
Reklam
Sayğac
Ən çox baxılanlar
Köşə
Xəbər lenti
Foto
Zəngilanın dirçəliş
və qayıdış dövrü
Azərbaycan tarixinin ən şanlı səhifəsi olan Vətən müharibəsi bizə təkcə torpaqlarımızı deyil, ləyaqətimizi, qürurumuzu qaytardı. Həmin qürurun ən parlaq ünvanlarından biri də Zəngilandır. 2020-ci il sentyabrın 27-də başlanan Zəfər yürüşü zamanı şərqdən, Cəbrayıl istiqamətindən düşmənə vurulan sarsıdıcı zərbələr nəticəsində Azərbaycan Ordusu 30-dan çox yaşayış məntəqəsini azad edərək Zəngilanın inzibati hüdudlarına çatdı. Oktyabrın 18-də rayonun tam azad edilməsi uğrunda genişmiqyaslı əməliyyata start verildi və cəmi iki gün sonra, oktyabrın 20-də Müzəffər Ali Baş Komandan, Prezident İlham Əliyev xalqa müraciətində Havalı, Zərnəli, Məmmədbəyli, Həkəri, Şərifan, Birinci Muğanlı kəndlərinin və Zəngilan şəhərinin işğaldan azad edildiyini elan etdi. Beləliklə, Zəngilan döyüşləri nəticəsində 1 şəhər, 4 qəsəbə və 49 kənd düşmən tapdağından xilas edildi və bununla da 132 kilometrlik Azərbaycan-İran dövlət sərhədi tam bərpa olundu. İşğalın bitməsindən dərhal sonra sərhəd boyunca zəruri istehkam və mühafizə işlərinə başlanıldı.
Qərbi zəngəzurlular Zəngilan şəhidliyində
Bu tarixi qələbənin əbədiləşdirilməsi üçün 2020-ci il noyabrın 26-da “Zəngilanın azad olunmasına görə” medalı təsis edildi və 6974 hərbi qulluqçumuz bu medalla təltif olundu. Prezidentin 31 iyul 2023-cü il tarixli Sərəncamı ilə isə 20 oktyabr tarixi Zəngilan şəhəri günü kimi rəsmiləşdirildi. Zəngilanın azad olunması Böyük Qayıdışın başlanğıcı oldu. Bu gün dövlətin ən böyük hədəfi həmin torpaqları yenidən həyatla doldurmaqdır. 2026-cı il 1 oktyabr tarixinə olan məlumata görə, Zəngilan şəhərində 84 ailə, yəni 339 nəfər, Ağalı kəndində 234 ailə, yəni 1017 nəfər, Məmmədbəyli kəndində isə 179 ailə, yəni 903 nəfər öz doğma ocağına qayıdıb. Köçürülən ailələr peşə və bacarıqlarına uyğun olaraq müxtəlif dövlət qurumlarında, tikinti şirkətlərində, tikiş fabrikində və digər sahələrdə işlə təmin edilirlər.Bu qayıdışın dünyaya nümunə olan simvolu isə Ağalı kəndidir. Ağalı təkcə Azərbaycanda deyil, dünyanın ən müasir kəndlərindən biri hesab olunur. Burada “ağıllı kənd” konsepsiyası tam şəkildə tətbiq edilib. Dayanıqlı inkişafın təmin olunması üçün sosial-iqtisadi xidmətlər ən yüksək texnologiyalarla qurulub. Kəndin enerji təminatı ekoloji cəhətdən tam təmizdir, Həkəri çayı üzərində 3 turbindən ibarət Arximed tipli su elektrik stansiyası və gücü 325 kilovat olan günəş panelləri quraşdırılıb. Evlərdə istilik xərclərini azaltmaq üçün kombinə edilmiş sistemlər, mətbəx sobası və yüksək səmərəli elektrod boilerlər var. Suyun isidilməsi üçün günəş kollektorlarından, çirkab suların təmizlənməsi üçün bioloji təmizləmə qurğularından istifadə olunur.
Kənddə GPON texnologiyası ilə yüksək sürətli internet, İP TV, video müşahidə kameraları, ağıllı işıq dirəkləri və avtomatik hava müşahidə stansiyaları var. Əhalinin rahatlığı üçün Tele-səhiyyə, E-təhsil və digər elektron xidmətlər, ASAN, DOST, məktəb, bağça, tibb məntəqəsi, kiçik və orta biznesə dəstək mərkəzləri fəaliyyət göstərir. Ümumi sahəsi 2 hektardan çox olan park salınıb. Bütün bunlar onu göstərir ki, Ağalı kəndi sadəcə yaşayış məntəqəsi deyil, gələcəyin kənd modelidir. Nazirlər Kabinetinin 30 oktyabr 2023-cü ildə təsdiq etdiyi Baş Plana əsasən şəhərin 2040-cı ilədək inkişafı üçün böyük vəsait ayrılıb. 2022-ci ildə təməli qoyulan 104 mənzilli ilk yaşayış kompleksinin açılışı 2026-cı ildə olub. Kompleksin ərazisi 2 hektardan artıqdır və burada 12 bina, o cümlədən 4 ədəd üçmərtəbəli 60 mənzilli və 8 ədəd ikimərtəbəli 44 mənzilli evlər tikilib.
Azad Zəngilanın qonaqları
Zəngilan Beynəlxalq Hava Limanı bu bölgənin inkişafı üçün mühüm faktora çevrilib. Zəngəzur dəhlizinin hava infrastrukturu ilə gücləndirilməsi baxımından hava limanı strateji əhəmiyyət daşıyır. Eyni zamanda Horadiz-Zəngilan-Ağbənd dəmir yolunun inşası da böyük strateji əhəmiyyətə malikdir. Bu yol azad edilmiş torpaqlara həm vətəndaşların qayıdışı, həm də yüklərin daşınması üçün tarixi imkan yaradır. Artıq yolun birinci mərhələsi üzrə böyük hissə tamamlanıb və Araz İqtisadi Zonası Sənaye Parkına yüklər daşınır. Horadiz-Cəbrayıl-Zəngilan-Ağbənd avtomobil yolunun uzunluğu 126,3 kilometrdir, illik buraxılış qabiliyyəti 15 milyon tondur və layihənin 2026-cı ilin ikinci yarısında yekunlaşdırılması nəzərdə tutulur. İşğal dövründə tövlə kimi istifadə olunan XIX əsrə aid Zəngilan şəhər məscidi Heydər Əliyev Fondu tərəfindən bərpa olunub. Bərpa-tikinti işləri çərçivəsində tarixi məscid konservasiya edilib və onun yanında düzbucaqlı planlı, iki minarəli yeni məscid inşa edilib. Yeni məsciddə 220 və 100 nəfərlik ibadət zalları yaradılıb. Rayonun gələcəyi üçün turizm və kənd təsərrüfatı da unudulmayıb. 2024-cü il mayın 18-də Ağalı kəndində, Həkəri çayı vasitəsilə yaradılmış süni gölün sahilində “Ağalı” hoteli açılıb. Zəngilan İstirahət Kompleksində 111 nömrəli hotelin təməli 2023-cü il mayın 4-də qoyulub. 2026-cı il mayın 10-da isə “Zəngilan City Park Hotel”in təməli qoyulub. Kənd təsərrüfatı sahəsində isə “Dost Aqropark” layihəsi həyata keçirilir. Azərbaycan və Türkiyə şirkətlərinin birgə layihəsi olan bu kompleks tam başa çatdıqda 500 nəfəri işlə təmin edəcək və 100 milyon dollar sərmayə qoyulacaq. Layihənin birinci mərhələsində 5200 kvadratmetr qapalı, 113 min kvadratmetr açıq tipli heyvandarlıq kompleksləri, sosial obyektlər, kafe, kinoteatr tikilib.
Beləliklə, Zəngilan bu gün sadəcə işğaldan azad edilmiş bir rayon deyil, Azərbaycan dövlətinin qüdrətinin, iradəsinin və gələcəyə olan inamının canlı rəmzidir. Burada hər daş, hər tikilən ev, hər qayıdan ailə 30 illik həsrətin sonu və Böyük Qayıdışın əbədi başlanğıcıdır.
Mahnur Hüseynova
Xırdalan şəhər 8 nömrəli tam orta ümumtəhsil məktəbinin direktoru
Video
"Vətən Qəhrəmanları" Şəhid İlyas Nəsirov
All rights reserved ©2012 Butov.az
Created by: Daraaz.net Wep Developer By DaDaSHoV
MATERİLLARDAN İSTİFADƏ EDİLƏRKĦƏN PORTALIMIZA İSTİNAD ZƏRURİDİR!!!
Created by: Daraaz.net Wep Developer By DaDaSHoV
MATERİLLARDAN İSTİFADƏ EDİLƏRKĦƏN PORTALIMIZA İSTİNAD ZƏRURİDİR!!!